Trump: ૨૦૨૮ની ચૂંટણી પહેલાં ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના ઉત્તરાધિકારી કોણ હશે, તે અંગેની અટકળો તેજ બની રહી છે. તાજેતરના સર્વેક્ષણોમાં માર્કો રુબિયો, જે.ડી. વેન્સ કરતાં આગળ નીકળી ગયા છે. દરમિયાન, ઈરાન સાથેના કરાર અંગેની ચર્ચાઓમાંથી વેન્સને બાકાત રાખવાના ટ્રમ્પના નિર્ણયે આ ચર્ચાને વધુ વેગ આપ્યો છે. ૨૦૨૮ની અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ચૂંટણીને લઈને ચર્ચાઓ શરૂ થઈ ગઈ છે. રિપબ્લિકન પાર્ટી હવે ‘ટ્રમ્પ પછીના યુગ’ તરફ જોઈ રહી છે, ત્યારે સંભવિત ઉત્તરાધિકારીઓ તરીકે ઉપરાષ્ટ્રપતિ જે.ડી. વેન્સ અને સેક્રેટરી ઓફ સ્ટેટ માર્કો રુબિયોના નામ સામે આવ્યા છે. બે અલગ-અલગ અહેવાલોએ આ ચર્ચાને વધુ ગરમાવી છે: એક અહેવાલમાં વેન્સ અને રુબિયોની લોકપ્રિયતા અંગેના સર્વેક્ષણના આંકડા રજૂ કરવામાં આવ્યા છે, જ્યારે બીજા અહેવાલમાં જણાવાયું છે કે ઈરાન સાથેના શાંતિ કરાર અંગેની વાટાઘાટો દરમિયાન ટ્રમ્પે વેન્સને બાજુ પર રાખ્યા હતા.
૧. સર્વેક્ષણોમાં રુબિયો, વેન્સ કરતાં આગળ
રોઇટર્સ અને ઇપ્સોસ દ્વારા ૧૨ નવેમ્બરે કરવામાં આવેલા એક સર્વેક્ષણ મુજબ, ૪૫% રિપબ્લિકન મતદારોએ સેક્રેટરી ઓફ સ્ટેટ માર્કો રુબિયોને રાષ્ટ્રપતિ પદ માટે ઉત્તમ ઉમેદવાર ગણાવ્યા, જ્યારે ૪૩% મતદારોએ ઉપરાષ્ટ્રપતિ જે.ડી. વેન્સને આ શ્રેણીમાં મૂક્યા—આમ રુબિયો ૨ ટકા પોઈન્ટથી આગળ રહ્યા. આ ઉપરાંત, ૩૨% રિપબ્લિકન મતદારોએ ફ્લોરિડાના ગવર્નર રોન ડિસેન્ટિસને ઉત્તમ ઉમેદવાર તરીકે જોયા.
આ સર્વેક્ષણમાં ડેમોક્રેટિક પાર્ટીના સંભવિત ઉમેદવારોનો પણ ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે. જ્યોર્જિયાના સેનેટર જોન ઓસોફ અને ભૂતપૂર્વ પરિવહન સચિવ પીટ બુટિજેજને ૨૯% ઉત્તરદાતાઓએ ઉત્તમ ઉમેદવાર ગણાવ્યા. ભૂતપૂર્વ ઉપરાષ્ટ્રપતિ કમલા હેરિસ અને કેલિફોર્નિયાના ગવર્નર ગેવિન ન્યૂઝમને ૨૩% લોકોએ આ શ્રેણીમાં મૂક્યા, જ્યારે ન્યૂ યોર્કના કોંગ્રેસવુમન એલેક્ઝાન્ડ્રિયા ઓકાસિયો-કોર્ટેઝને ૧૫% લોકોનું સમર્થન મળ્યું. આ સર્વેક્ષણ યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સમાં ૧,૭૦૫ લોકો વચ્ચે કરવામાં આવ્યું હતું, જેમાં બંને મુખ્ય પક્ષોના આશરે ૫૦૦-૫૦૦ નોંધાયેલા મતદારોનો સમાવેશ થાય છે. રિપબ્લિકન અને ડેમોક્રેટિક મતદારો માટે આ સર્વેક્ષણમાં ભૂલની શક્યતા (margin of error) ૫ ટકા પોઈન્ટ છે. નોંધનીય છે કે, હજુ સુધી કોઈ પણ નેતાએ ૨૦૨૮ની રાષ્ટ્રપતિ ચૂંટણી માટે પોતાની ઉમેદવારી જાહેર કરી નથી.
૨. ટ્રમ્પ પછી કોણ? રુબિયો અને વેન્સ અંગેની ચર્ચાઓ
રિપબ્લિકન પાર્ટીમાં ભવિષ્યના સંભવિત નેતૃત્વને લઈને ચર્ચાઓ ચાલી રહી છે, જેમાં રુબિયો અને વેન્સના નામો ચર્ચામાં છે. ટ્રમ્પે આ બંનેમાંથી કોને પસંદ કરવામાં આવે તે જાણવા માટે તેમના નજીકના સહયોગીઓ સાથે પરામર્શ પણ કર્યો છે. જોકે, સીબીએસ (CBS)ના કાર્યક્રમ ’60 મિનિટ્સ’ (60 Minutes)માં તેમણે જણાવ્યું હતું કે, રિપબ્લિકન પ્રાઈમરી (પક્ષીય ઉમેદવાર પસંદગી પ્રક્રિયા) દરમિયાન તેઓ કોઈ એક ચોક્કસ ઉમેદવારને સમર્થન આપે તે જરૂરી નથી.
સર્વેક્ષણમાં રુબિયો, વેન્સ કરતાં થોડા આગળ હતા, પરંતુ તેઓ લોકોમાં ઓછા જાણીતા છે; લગભગ દર છઠ્ઠા રિપબ્લિકન મતદારે જણાવ્યું હતું કે તેઓ રુબિયો કોણ છે તે જાણતા નથી. તેની સરખામણીમાં, બહુ ઓછા રિપબ્લિકન મતદારો એવા હતા જેઓ વેન્સ વિશે જાણતા ન હતા.
રોઇટર્સના જણાવ્યા અનુસાર, ટ્રમ્પના પોતાના સમર્થકોમાં પણ એ બાબતે મતભેદ છે કે આગામી ઉમેદવારે ટ્રમ્પની નીતિઓને આગળ વધારવી જોઈએ કે પછી કોઈ અલગ માર્ગ અપનાવવો જોઈએ. વધુમાં, રિપબ્લિકન પાર્ટીની અંદર ટ્રમ્પ પ્રત્યે અસંતોષ વધ્યો છે, જેનું એક કારણ ઈરાન સાથેનું યુદ્ધ અને તેના પરિણામે ઈંધણના ભાવમાં થયેલો વધારો છે.
૩. ઈરાન સંબંધિત ચર્ચાઓમાંથી વેન્સને દૂર કરાયા
એક અન્ય મહત્વપૂર્ણ ઘટનાક્રમ વેન્સ અને ઈરાન સાથેના શાંતિ કરારની શક્યતા સાથે જોડાયેલો છે. ૧૩ નવેમ્બરે, ટ્રમ્પે આવા કોઈ પણ કરારની જરૂરિયાતને નકારી કાઢી હતી અને વેન્સને આ ચર્ચાઓમાંથી દૂર રહીને દેશના આંતરિક મામલાઓ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવા સૂચના આપી હતી. સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ ‘ટ્રુથ સોશિયલ’ (Truth Social) પર ટ્રમ્પે લખ્યું કે, અમેરિકાને હવે ઈરાન સાથે કોઈ કરારની જરૂર નથી. તેમણે દાવો કર્યો કે ઈરાનના ભંડોળ પર અમેરિકાનું નિયંત્રણ છે અને હોર્મુઝની સામુદ્રધુની (Strait of Hormuz) પર પણ અમેરિકાનું વર્ચસ્વ છે. ટ્રમ્પે કહ્યું કે નૌકાદળ દ્વારા નાકાબંધી અને આર્થિક પ્રતિબંધો અસરકારક સાબિત થઈ રહ્યા છે, જેના કારણે કોઈ પણ નવા સૈન્ય સંઘર્ષ કે વાટાઘાટોની જરૂરિયાત રહેતી નથી. આ પહેલાં, ‘ધ વોલ સ્ટ્રીટ જર્નલ’ (The Wall Street Journal) એ અહેવાલ આપ્યો હતો કે વેન્સ ઈરાનના એક વરિષ્ઠ સુરક્ષા અધિકારી સાથે રૂબરૂ મુલાકાત લેવાનું વિચારી રહ્યા હતા.
૪. વેન્સે ચૂંટણીમાં મળેલી હારનું કારણ ઈરાન સાથેના યુદ્ધને ગણાવ્યું
૩ નવેમ્બરે યોજાયેલી અમેરિકાની તાજેતરની મિડટર્મ ચૂંટણીમાં, રિપબ્લિકન પાર્ટીને ડેમોક્રેટ્સના હાથે પરાજયનો સામનો કરવો પડ્યો હતો. આ પછી, વેન્સે સ્વીકાર્યું કે ઈરાન સાથેના યુદ્ધના આર્થિક બોજની પાર્ટીના ચૂંટણી પ્રદર્શન પર નકારાત્મક અસર પડી છે. તેમણે યુદ્ધ સમાપ્ત કરવા માટેની પોતાની અગાઉની ભલામણને ફરી દોહરાવી. જોકે, ટ્રમ્પે આ સંઘર્ષનો બચાવ કરતા દલીલ કરી કે, ઈરાનને પરમાણુ હથિયારો મેળવતા રોકવા માટે સૈન્ય કાર્યવાહી અનિવાર્ય હતી. ટ્રમ્પે હવે વેન્સને મિનેસોટા, કેલિફોર્નિયા અને ઇલિનોઇસ જેવા ડેમોક્રેટ્સ દ્વારા સંચાલિત રાજ્યોમાં કથિત ભ્રષ્ટાચાર અને ગુનાહિત પ્રવૃત્તિઓ પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવાની જવાબદારી સોંપી છે. ટ્રમ્પે આક્ષેપ કર્યો છે કે આ રાજ્યોમાં દર મહિને અબજો ડોલરની ઉચાપત કરવામાં આવી રહી છે. તેમણે દાવો કર્યો છે કે આવી કથિત અનિયમિતતાઓ સામે પગલાં લેવાથી અમેરિકાની બજેટ ખાધને દૂર કરવામાં મદદ મળી શકે છે.