netherlands: નેધરલેન્ડ્સથી બે મહત્વના સંકેતો: અમેરિકા સાથેનો કરાર આખરી તબક્કામાં છે, જ્યારે યુરોપ કાર્બન ટેક્સના મુદ્દે મક્કમ છે—વ્યાપાર કરારો અંગે ગોયલે શું કહ્યું?

netherlands: મહિનાઓ સુધી ચાલેલી ખેંચતાણ, ટેરિફની અસરો અને વાટાઘાટોના અનેક રાઉન્ડ પછી, ભારત-અમેરિકા વ્યાપાર કરાર હવે તેના અંતિમ તબક્કામાં પહોંચી ગયો છે. બંને દેશો વચ્ચે મોટાભાગના મુદ્દાઓ પર ચર્ચાઓ પૂર્ણ થઈ ગઈ છે અને હવે કરારની ઝીણવટભરી વિગતોને આખરી ઓપ આપવામાં આવી રહ્યો છે. સોમવારે હેગ (The Hague) ખાતે ‘ઈન્ડિયા-નેધરલેન્ડ્સ બિઝનેસ ફોરમ’ને સંબોધતા કેન્દ્રીય વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ મંત્રી પીયૂષ ગોયલે આ જાહેરાત કરી હતી. તેમણે ઉમેર્યું કે ભારત અન્ય આઠ દેશો સાથે પણ વ્યાપાર કરારો કરવા માટે વાતચીત કરી રહ્યું છે.

ગોયલનું આ નિવેદન અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ભારત સાથેના કરાર અંગે આશાવાદ વ્યક્ત કર્યાના થોડા દિવસોમાં જ આવ્યું છે. ૨૦ ઓક્ટોબરે વ્હાઇટ હાઉસમાં ટ્રમ્પે કહ્યું હતું કે ભારત કરાર કરવા માટે ઉત્સુક છે. તેમણે જણાવ્યું, “અમે કરાર કરીશું; અમે ખૂબ નજીક છીએ—અને આ કરાર અગાઉના કરારો કરતાં તદ્દન અલગ પ્રકારનો હશે.” ભારતમાં અમેરિકી રાજદૂત સર્જિયો ગોરે પણ સંકેત આપ્યો છે કે મુખ્ય મુદ્દાઓ ઉકેલાઈ ગયા છે અને બંને દેશો કરારને આખરી સ્વરૂપ આપવાની નજીક છે.

કાર્બન ટેક્સ પર કોઈ સહમતી નહીં
જોકે ભારત અને નેધરલેન્ડે વાન ગોગ (Van Gogh)નો ઉલ્લેખ કરીને હળવાશભરી ક્ષણો માણી હતી, પરંતુ કાર્બન ટેક્સના મુદ્દે બંનેના મંતવ્યો અલગ રહ્યા. મીડિયા સાથે વાત કરતા ડચ મંત્રી સજોર્ડસ્માએ સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કહ્યું કે યુરોપના ‘કાર્બન બોર્ડર એડજસ્ટમેન્ટ મિકેનિઝમ’ (CBAM) અંગે કોઈ બાંધછોડ કરવામાં આવશે નહીં. યુરોપમાં વધુ પડતા નિયમનકારી બોજ અંગે ગોયલે કરેલી ટીકાનો જવાબ આપતા, સજોર્ડસ્માએ સ્વીકાર્યું કે આ સમસ્યાના નિરાકરણ માટે પ્રયાસો ચાલી રહ્યા છે, પરંતુ તેમણે ભારપૂર્વક કહ્યું કે અમુક નિયમો અનિવાર્ય છે.

સ્મિત સાથે ગોયલે ટિપ્પણી કરી કે કદાચ બંને દેશોએ આ ભાગીદારીની સાચી ક્ષમતાને ક્યારેય સંપૂર્ણ રીતે સમજી જ નહોતી; નહીંતર, ભારતીય વાણિજ્ય મંત્રીને ત્યાં મુલાકાત લેવા માટે આટલા વર્ષો ન લાગ્યા હોત, કે પછી વ્યાપાર પ્રતિનિધિમંડળને ત્યાં પહોંચવામાં દાયકાઓ ન લાગ્યા હોત. તેમણે જણાવ્યું હતું કે, ૧.૪ અબજ ભારતીયોનો સામૂહિક સંકલ્પ છે કે હાલની અંદાજે ૪ ટ્રિલિયન ડોલરની અર્થવ્યવસ્થાને ૨૦૪૭ સુધીમાં ૨૦ ટ્રિલિયન ડોલર સુધી પહોંચાડવી. તેમણે વધુમાં કહ્યું કે ભારત એક વિશ્વાસપાત્ર રાષ્ટ્ર છે—અમે ડેટા, ટેક્નોલોજી કે વિચારોનો દુરુપયોગ કરતા નથી—અને આ વિશ્વાસને કારણે જ આગામી વર્ષોમાં ડેટા સેન્ટર ક્ષેત્રે આશરે ૨૦૦ અબજ ડોલરનું રોકાણ આવવાની અપેક્ષા છે.
શુર્ડસ્માએ ઉલ્લેખ કર્યો કે ચિપ-ઉત્પાદન સાધનો ક્ષેત્રે ડચ દિગ્ગજ કંપની ‘ASML’, ભારતમાં સેમિકન્ડક્ટર્સની ઝડપથી વધી રહેલી માંગને પહોંચી વળવા માટે મશીનરી પૂરી પાડવાની યોજના ધરાવે છે. આ ઉપરાંત, હાલમાં NXP ના સંશોધન કેન્દ્રમાં ૪,૦૦૦થી વધુ ડિઝાઇન એન્જિનિયરો કાર્યરત છે.