elon musk: એલોન મસ્કે ભારતીય ઉદ્યોગપતિઓને ‘ઓલિગાર્ક’ (સત્તાધારી ધનિકો) ગણાવ્યા; સ્ટારલિંકના ભારતમાં પ્રવેશ અંગે નવો વળાંક!

elon musk: એલોન મસ્કની કંપની ‘સ્ટારલિંક’ના ભારતમાં પ્રવેશ અંગે એક નવો વળાંક આવ્યો છે. મસ્કે તાજેતરમાં ભારતીય ઉદ્યોગપતિઓ પર નિશાન સાધ્યું હતું—તેમનું નામ લીધા વિના—અને તેમને “ઓલિગાર્ક” (સત્તા અને સંપત્તિ પર પ્રભુત્વ ધરાવતા ધનિકો) તરીકે સંબોધ્યા હતા. વિશ્વના સૌથી ધનિક વ્યક્તિ અને જાણીતા અમેરિકન ઉદ્યોગપતિ એલોન મસ્કે કોઈનું નામ લીધા વિના અગ્રણી ભારતીય ઉદ્યોગપતિઓ પર નિશાન સાધ્યું છે. તેમનો દાવો છે કે અમુક “ઓલિગાર્ક” ભારતમાં સ્ટારલિંકની સેટેલાઇટ કોમ્યુનિકેશન સેવા શરૂ કરવામાં અવરોધ ઊભો કરી રહ્યા છે. મસ્કનો આરોપ છે કે દેશમાં તેમનું એકહથ્થુ વર્ચસ્વ (મોનોપોલી) જાળવી રાખવા માટે આવું કરવામાં આવી રહ્યું છે. જોકે, મસ્કે કોઈ ચોક્કસ વ્યક્તિ કે કંપનીનું નામ લીધું ન હતું. બ્લૂમબર્ગે સંકેત આપ્યો છે કે મસ્ક કદાચ રિલાયન્સ ઇન્ડસ્ટ્રીઝના ચેરમેન મુકેશ અંબાણી અને ભારતી એરટેલના સુનીલ ભારતી મિત્તલ તરફ ઈશારો કરી રહ્યા છે.

મસ્કે આ નિવેદન ‘DogeDesigner’ નામના એકાઉન્ટ દ્વારા ‘X’ (અગાઉનું ટ્વિટર) પર કરવામાં આવેલી પોસ્ટના જવાબમાં આપ્યું હતું. આ પોસ્ટમાં એવા ભારતીય ગામોનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો હતો જ્યાં હજુ પણ મોબાઈલ નેટવર્કની સુવિધા ઉપલબ્ધ નથી. પોસ્ટ અનુસાર, મે 2026 સુધીમાં 11,256 ભારતીય ગામોમાં 4G કવરેજ ઉપલબ્ધ નહોતું. તેમાં નોંધવામાં આવ્યું હતું કે સ્ટારલિંક સેટેલાઇટ ઇન્ટરનેટ દ્વારા આવા દૂરના વિસ્તારોમાં હાઇ-સ્પીડ ઇન્ટરનેટ કનેક્ટિવિટી પૂરી પાડવામાં મદદ કરી શકે છે.

‘ઓલિગાર્ક’ (Oligarch) નો અર્થ શું છે?
‘ઓલિગાર્ક’ એ ગ્રીક મૂળનો શબ્દ છે, જે એવી પરિસ્થિતિનો નિર્દેશ કરે છે જેમાં સત્તા કે નિયંત્રણ અમુક ગણ્યા-ગાંઠ્યા લોકોના હાથમાં હોય છે. ઓલિગાર્કની વ્યાખ્યા એક અત્યંત ધનિક અને પ્રભાવશાળી વ્યક્તિ તરીકે કરવામાં આવે છે, જે આર્થિક શક્તિની સાથે રાજકીય અથવા સત્તા-સંબંધિત પ્રભાવ પણ ધરાવે છે. આ શબ્દ રશિયાના અતિ-ધનિક અને પ્રભાવશાળી ઉદ્યોગપતિઓના સંદર્ભમાં વિશેષ ચર્ચામાં આવ્યો હતો, પરંતુ હવે તેનો ઉપયોગ અન્ય દેશોમાં પણ સમાન રીતે શક્તિશાળી અને ધનિક વ્યક્તિઓ માટે કરવામાં આવે છે.

એલોન મસ્કના નિવેદન પર સરકારની પ્રતિક્રિયા
એલોન મસ્કના આરોપોનો જવાબ આપતા ભારત સરકારે જણાવ્યું હતું કે સેટેલાઇટ ઇન્ટરનેટ કંપનીઓને લાગુ પડતા નિયમોમાં કોઈ ભેદભાવ કરવામાં આવતો નથી. સરકારે આ દાવાઓને પાયાવિહોણા અને ખોટા ગણાવીને ફગાવી દીધા હતા. સરકારના જણાવ્યા અનુસાર, સ્ટારલિંક સહિતની તમામ સેટેલાઇટ કોમ્યુનિકેશન કંપનીઓએ સમાન સુરક્ષા મંજૂરી (સિક્યુરિટી ક્લિયરન્સ) પ્રક્રિયામાંથી પસાર થવું પડે છે. સ્પેક્ટ્રમની ફાળવણી કરતા પહેલા આ ચકાસણી પ્રક્રિયા પૂર્ણ કરવી આવશ્યક છે. સરકારે નોંધ્યું છે કે સ્ટારલિંક સહિતની ત્રણ કંપનીઓ નિયમનકારી પ્રક્રિયાના લગભગ સમાન તબક્કે છે અને તે તમામની સુરક્ષા તપાસ હાલમાં ચાલી રહી છે. આ કંપનીઓમાં સ્ટારલિંક, યુટેલસેટ વનવેબ (Eutelsat OneWeb) અને રિલાયન્સ જિયો સેટેલાઇટ કોમ્યુનિકેશન્સનો સમાવેશ થાય છે.