Adani: અદાણી ગ્રુપની મેગા-યોજના! આગામી બે વર્ષ સુધી દર વર્ષે ₹૪૦,૦૦૦ કરોડનો ખર્ચ કરવામાં આવશે

Adani: અદાણી એન્ટરપ્રાઈઝિસ આગામી વર્ષોમાં દર વર્ષે ₹૩૫,૦૦૦ કરોડથી ₹૪૦,૦૦૦ કરોડનું રોકાણ કરવાની યોજના ધરાવે છે, જેમાં એરપોર્ટ, ડેટા સેન્ટર અને PVC કોમ્પ્લેક્સ પર વિશેષ ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવશે. અદાણી એન્ટરપ્રાઈઝિસ લિમિટેડ આગામી થોડા વર્ષો સુધી દર વર્ષે ₹૩૫,૦૦૦ કરોડથી ₹૪૦,૦૦૦ કરોડનો ખર્ચ કરવાની તૈયારીમાં છે. કંપની તેના ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર (માળખાગત સુવિધા) વ્યવસાયનો વિસ્તાર કરી રહી છે, જેમાં એરપોર્ટ, ડેટા સેન્ટર અને પ્રસ્તાવિત PVC કોમ્પ્લેક્સ રોકાણના મુખ્ય ક્ષેત્રો છે. કંપનીની ‘અર્નિંગ્સ કોલ’ (નાણાકીય પરિણામો અંગેની ચર્ચા) દરમિયાન, અદાણી એન્ટરપ્રાઈઝિસના ફાઈનાન્સ હેડ મનન વખારિયાએ જણાવ્યું હતું કે તેઓ અંદાજે ₹૪૦,૦૦૦ કરોડના મૂડી ખર્ચ (કેપેક્સ – Capex) રન-રેટની અપેક્ષા રાખે છે.

પરિણામે, વાર્ષિક ખર્ચ ₹૩૫,૦૦૦ કરોડથી ₹૪૦,૦૦૦ કરોડની રેન્જમાં રહેવાની ધારણા છે—અને આ સ્તર આગામી થોડા વર્ષો સુધી જળવાઈ રહેવાની શક્યતા છે. આ વ્યૂહરચના એવા સમયે આવી છે જ્યારે ગ્રુપ તાજેતરના વર્ષોમાં સ્થાપિત વ્યવસાયો—જેમ કે એરપોર્ટ અને ડેટા સેન્ટર—ને વિસ્તૃત કરવા માંગે છે, અને સાથે જ તેના મોટા ઉત્પાદન રોકાણોને વ્યાપારી કામગીરી તરફ આગળ વધારી રહ્યું છે. વખારિયાએ નોંધ્યું હતું કે આ વિસ્તરણમાં એરપોર્ટ, ડેટા સેન્ટર અને PVC કોમ્પ્લેક્સ સૌથી મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવશે.

છેલ્લા છ મહિનાની કમાણી
અદાણી ગ્રુપની મુખ્ય કંપની, અદાણી એન્ટરપ્રાઈઝિસે સપ્ટેમ્બર ૨૦૨૪માં પૂરા થયેલા છ મહિનાના ગાળા માટે અત્યાર સુધીનું સૌથી વધુ અર્ધવાર્ષિક EBITDA (વ્યાજ, કર, ઘસારો અને અમોર્ટાઈઝેશન પહેલાંની કમાણી) ₹૧૧,૯૫૮ કરોડ નોંધાવ્યું છે—જે પાછલા વર્ષની સરખામણીમાં ૫૬ ટકાનો વધારો દર્શાવે છે. કંપનીની કુલ આવક ૬૨ ટકા વધીને ₹૭૧,૫૬૯ કરોડ થઈ છે, જ્યારે ચાલુ કામગીરીમાંથી કર પૂર્વેનો નફો ૪૫ ટકા વધીને ₹૩,૨૯૭ કરોડ થયો છે. CEO અરુણ બંસલે જણાવ્યું હતું કે કંપની હવે “નિર્માણ તબક્કા” (build-out phase) માંથી “મૂલ્ય પ્રાપ્તિ તબક્કા” (value realisation phase) તરફ આગળ વધી રહી છે, કારણ કે છેલ્લા કેટલાક વર્ષોમાં કરવામાં આવેલા રોકાણો હવે કંપનીની કમાણીમાં વધુ સાર્થક રીતે યોગદાન આપવાનું શરૂ કરી ચૂક્યા છે. એરપોર્ટ અને ડેટા સેન્ટર્સની મુખ્ય ભૂમિકા
આ પરિવર્તનમાં એરપોર્ટ વ્યવસાય અને ડેટા સેન્ટર્સ મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી રહ્યા છે. ‘અદાણી એરપોર્ટ હોલ્ડિંગ્સ’ના EBITDA (ઈબીઆઈટીડીએ)માં પ્રથમ છ મહિના દરમિયાન ૫૨ ટકાનો વધારો નોંધાયો છે, જે ૩,૨૭૫ કરોડ રૂપિયા સુધી પહોંચી ગયો છે. બીજી તરફ, ડેટા સેન્ટર્સ માટેની કંપનીની સંયુક્ત સાહસ (joint venture) કંપની ‘અદાણી કનેક્સ’ (AdaniConneX) એ તેની કોન્ટ્રાક્ટ હેઠળની ક્ષમતા વધારીને ૧.૨ ગીગાવોટ (GW) થી વધુ કરી દીધી છે. સપ્ટેમ્બર ક્વાર્ટર દરમિયાન, અદાણી કનેક્સે ૨૪૦ મેગાવોટનો નવો ‘હાઈપરસ્કેલ’ કોન્ટ્રાક્ટ મેળવ્યો છે. આ સમયગાળા દરમિયાન ગ્રાહકોને વધારાના ૨૯.૨ મેગાવોટ સોંપવામાં આવતા, કંપનીની કાર્યરત ક્ષમતા (operational capacity) ૯૪.૬ મેગાવોટ સુધી પહોંચી ગઈ છે.

કંપનીને અપેક્ષા છે કે ચાલુ નાણાકીય વર્ષના અંત સુધીમાં તેની કાર્યરત ક્ષમતા ૧૨૦ થી ૧૫૦ મેગાવોટ સુધી પહોંચી જશે. આગામી ૧૨ થી ૧૮ મહિનામાં આ ક્ષમતા ૫૦૦ મેગાવોટની નજીક પહોંચવાનો અંદાજ છે, જે તબક્કે આ સુવિધાઓમાંથી આવક (billing revenue) મળવાની શરૂઆત થશે. કંપનીના મેનેજમેન્ટના જણાવ્યા અનુસાર, હાલમાં ૧.૪ ગીગાવોટ (GW) ક્ષમતાના ડેટા સેન્ટર્સ વિકસાવવામાં આવી રહ્યા છે, જેમાંથી ૧.૨ ગીગાવોટ માટે પહેલેથી જ કોન્ટ્રાક્ટ થઈ ચૂક્યા છે અને આ પ્રોજેક્ટ્સ અમલીકરણ તથા બાંધકામના વિવિધ તબક્કામાં છે. કંપનીના અધિકારીઓના મતે, તેમના એરપોર્ટ પોર્ટફોલિયોમાં આઠ એરપોર્ટ (જેમાં નવી મુંબઈ આંતરરાષ્ટ્રીય એરપોર્ટનો પણ સમાવેશ થાય છે) સામેલ છે. આ એરપોર્ટ ભારતની કુલ પેસેન્જર અવરજવર (passenger traffic) માં આશરે ૨૩ ટકા અને કુલ એર કાર્ગો (હવાઈ માર્ગે થતું માલવહન) વોલ્યુમમાં ૨૯ ટકા હિસ્સો ધરાવે છે.