સરકારે વીમા ક્ષેત્રમાં 100% FDI ને મંજૂરી આપી છે, જેનાથી વિદેશી રોકાણને વેગ મળવાની અપેક્ષા છે. જોકે, ભારતીય જીવન વીમા નિગમ (LIC) માં વિદેશી ઇક્વિટી 20% સુધી મર્યાદિત રહેશે અને IRDAI ની મંજૂરી ફરજિયાત રહેશે.
કેન્દ્ર સરકારે વીમા ક્ષેત્રમાં વિદેશી રોકાણ અંગે એક મોટો નિર્ણય લીધો છે. ભારતીય વીમા કંપનીઓમાં હવે 100% સુધીના વિદેશી સીધા રોકાણ (FDI) ને મંજૂરી છે. આ રોકાણ ‘ઓટોમેટિક રૂટ’ દ્વારા કરવામાં આવશે, એટલે કે પૂર્વ સરકારી મંજૂરીની જરૂર રહેશે નહીં; જોકે, નિયમનકારી મંજૂરી ફરજિયાત રહેશે.
LIC માટે અલગ નિયમો
સરકારે સ્પષ્ટતા કરી છે કે આ નિયમો ભારતીય જીવન વીમા નિગમ (LIC) ને લાગુ પડશે નહીં. LIC માં વિદેશી રોકાણ માટેની મર્યાદા અગાઉની મર્યાદા સાથે સુસંગત, 20% પર રહેશે. બીજા શબ્દોમાં કહીએ તો, આ રાજ્ય-માલિકીની વીમા કંપની પર એક અલગ નિયમનકારી માળખું લાગુ રહેશે.
IRDAI મંજૂરી ફરજિયાત
ડિપાર્ટમેન્ટ ફોર પ્રમોશન ઓફ ઈન્ડસ્ટ્રી એન્ડ ઈન્ટરનલ ટ્રેડ (DPIIT) અનુસાર, જ્યારે વિદેશી રોકાણને મંજૂરી આપવામાં આવે છે, ત્યારે તે ઈન્સ્યોરન્સ રેગ્યુલેટરી એન્ડ ડેવલપમેન્ટ ઓથોરિટી ઓફ ઈન્ડિયા (IRDAI) દ્વારા મંજૂરી અને ચકાસણીને આધીન રહેશે. આ પગલાનો ઉદ્દેશ્ય એ સુનિશ્ચિત કરવાનો છે કે તમામ રોકાણો લાગુ નિયમોનું કડક પાલન કરીને કરવામાં આવે.
વીમા કાયદા સાથે જોડાયેલ નિર્ણય
આ ફેરફાર સબકા બીમા, સબકી રક્ષા (સુધારા) અધિનિયમ, 2025 હેઠળ લાગુ કરવામાં આવ્યો છે. સરકારનો ઉદ્દેશ્ય વીમા ક્ષેત્રને મજબૂત બનાવવાનો અને વધુ રોકાણ આકર્ષવાનો છે, જેનાથી જનતાને વીમા સેવાઓની ઝડપી અને વ્યાપક ડિલિવરીની સુવિધા મળે.
ભારતીય નાગરિકની હાજરી ફરજિયાત
નવી માર્ગદર્શિકા મુજબ, વિદેશી રોકાણ મેળવતી વીમા કંપનીઓએ ખાતરી કરવી આવશ્યક છે કે ઓછામાં ઓછું એક મુખ્ય નેતૃત્વ પદ – જેમ કે ચેરમેન, મેનેજિંગ ડિરેક્ટર અથવા CEO – ભારતીય નાગરિક પાસે હોય.
આરબીઆઈના નિયમોનું પાલન ફરજિયાત છે
જો કોઈ પણ કંપનીમાં વિદેશી ઇક્વિટી વધારવામાં આવે છે, તો કંપનીએ રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (આરબીઆઈ) દ્વારા જારી કરાયેલ ફોરેન એક્સચેન્જ મેનેજમેન્ટ એક્ટ (ફેમા) નિયમો હેઠળ નિર્ધારિત કિંમત માર્ગદર્શિકાનું કડક પાલન કરવું આવશ્યક છે.