pakistan: પાકિસ્તાનના સંરક્ષણ પ્રધાને સિંધુ જળ સંધિ પર યુદ્ધની ધમકી આપી; ભારતે મક્કમ વલણ અપનાવ્યું

pakistan: વધતા જતા આંતરિક પડકારો અને ગંભીર પાણી સંકટ વચ્ચે, પાકિસ્તાનના સંરક્ષણ પ્રધાન ખ્વાજા આસિફે ફરી એકવાર આક્રમક નિવેદન આપ્યું છે. તેમણે સિંધુ જળ સંધિને સ્થગિત કરવા અંગે ભારત સામે લશ્કરી કાર્યવાહીની ધમકી આપી છે.

એક મીડિયા આઉટલેટ સાથે વાત કરતા, આસિફે દાવો કર્યો હતો કે જો પાકિસ્તાનને પાણી સંબંધિત મુદ્દાઓને કારણે તેની રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા જોખમમાં મૂકાઈ હોવાનું લાગશે, તો તે યુદ્ધ કરવાનું વિચારશે. તેમણે કહ્યું, “પાણી આપણી રાષ્ટ્રીય સુરક્ષાનો એક ભાગ છે. જો અમને લાગે કે સુરક્ષા જોખમમાં છે, તો અમે ચોક્કસપણે ભારત સામે યુદ્ધ કરીશું.” તેમણે વધુમાં આરોપ લગાવ્યો હતો કે પાણીના પ્રવાહને પ્રતિબંધિત કરવા માટે ભારત દ્વારા કરવામાં આવેલ કોઈપણ કડક પગલાથી ઇસ્લામાબાદ તરફથી લશ્કરી પ્રતિક્રિયા થઈ શકે છે.

ભારતનું અડગ વલણ

ભારતનું કહેવું છે કે 1960 ની સિંધુ જળ સંધિ ત્યાં સુધી સ્થગિત રહેશે જ્યાં સુધી પાકિસ્તાન સરહદ પારના આતંકવાદ સામે નક્કર અને ચકાસણીયોગ્ય પગલાં નહીં લે. એપ્રિલ 2025 માં પહેલગામમાં થયેલા આતંકવાદી હુમલા બાદ નવી દિલ્હીનું વલણ કડક બન્યું હતું, ત્યારબાદ ભારતે સંધિ અને નદીના પાણીના વ્યવસ્થાપન અંગે પગલાં લેવાની જાહેરાત કરી હતી.

ઐતિહાસિક રીતે, વિશ્વ બેંક દ્વારા મધ્યસ્થી કરાયેલા આ કરારમાં સિંધુ નદી પ્રણાલીના પાણીનો નોંધપાત્ર હિસ્સો પાકિસ્તાનને ફાળવવામાં આવ્યો હતો, જેનાથી તેના કૃષિ ક્ષેત્રને ફાયદો થયો હતો. જો કે, ટીકાકારો દલીલ કરે છે કે પાકિસ્તાનમાં લાંબા સમયથી જળ વ્યવસ્થાપનમાં રહેલી ખામીઓએ દેશમાં વધતી જતી પાણીની અછતમાં ફાળો આપ્યો છે.

પાકિસ્તાન વધતા જતા પાણીના પડકારોનો સામનો કરી રહ્યું છે

પોતાના વલણને વિસ્તૃત કરતા, આસિફે ભારત પર પાણીનો ઉપયોગ વ્યૂહાત્મક હથિયાર તરીકે કરવાનો આરોપ મૂક્યો. તેમણે નદીના પ્રવાહમાં છેડછાડ અને હાઇડ્રોલોજિકલ ડેટા શેર કરવામાં નિષ્ફળતાનો પણ આરોપ લગાવ્યો. જો કે, તેમણે સ્વીકાર્યું કે તેમની પાસે પાણી સંબંધિત માળખાગત સુવિધાઓના તાજેતરના નિરીક્ષણો અને મૂલ્યાંકનો અંગે અદ્યતન માહિતીનો અભાવ છે.

પાકિસ્તાન હાલમાં પાણીની તીવ્ર અછતનો સામનો કરી રહ્યું છે જે લાખો લોકોને અસર કરી રહ્યું છે, ખાસ કરીને સિંધ અને બલુચિસ્તાન જેવા પ્રાંતોમાં. વિશ્લેષકો કહે છે કે અપૂરતી જળ વ્યવસ્થાપન, માળખાગત સુવિધાઓની ખામીઓ અને આબોહવા સંબંધિત દબાણે તાજેતરના વર્ષોમાં આ કટોકટીને વધારી છે.

ઘરેલુ દબાણ વચ્ચે રાજકીય નિવેદનબાજી

નિરીક્ષકો આસિફની ટિપ્પણીને આંતરરાષ્ટ્રીય મંચ પર ભારત સાથે પાણી વિવાદ ઉઠાવવાના પાકિસ્તાનના સતત પ્રયાસોના ભાગ રૂપે જુએ છે. જો કે, નવી દિલ્હીએ વારંવાર સંધિ અંગે ભવિષ્યની કોઈપણ વાતચીતને આતંકવાદ સામે નક્કર કાર્યવાહી સાથે જોડી છે, જે સંકેત આપે છે કે ઇસ્લામાબાદની ચેતવણીઓ છતાં તેનું વલણ યથાવત છે.