china: દક્ષિણ ચીન સમુદ્રમાં ચીન અને ફિલિપાઇન્સ ફરી સામસામે; બોટો પર પાણીના તોપના વિસ્ફોટથી તણાવ કેમ વધ્યો?

china: ફિલિપાઇન્સે જણાવ્યું હતું કે શુક્રવારે, ચીની કોસ્ટ ગાર્ડના જહાજોએ દક્ષિણ ચીન સમુદ્રમાં તેની બે ફિશરીઝ બ્યુરો બોટ પર ઉચ્ચ-દબાણવાળી પાણીના તોપનો મારો ચલાવ્યો હતો. આ અઠવાડિયામાં વિવાદિત દરિયાઈ ક્ષેત્રમાં બંને રાષ્ટ્રો વચ્ચે આ ત્રીજી મોટી અથડામણ છે. આ ઘટના એશિયાઈ અને પશ્ચિમી દેશોના વિદેશ પ્રધાનોની મનીલામાં બેઠક ચાલી રહી હતી, જ્યાં ચીનની દરિયાઈ પ્રવૃત્તિઓ અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરવામાં આવી હતી.

ફિલિપાઇન્સ કોસ્ટ ગાર્ડે શું કહ્યું?

ફિલિપાઇન્સ કોસ્ટ ગાર્ડના જણાવ્યા અનુસાર, આ ઘટના સ્કારબોરો શોલ નજીક બની હતી. ચીની કોસ્ટ ગાર્ડનું એક જહાજ સરકારી ફિશરીઝ બ્યુરો બોટ, BRP દાતુ સેન્ડેથી માત્ર સાત મીટરની અંદર આવ્યું હતું. ફિલિપાઇન્સે જણાવ્યું હતું કે ચીનનું પગલું અત્યંત બેદરકાર હતું, જેના કારણે બે જહાજો વચ્ચે અથડામણનું ગંભીર જોખમ ઊભું થયું હતું.

ફિલિપાઇન્સ કોસ્ટ ગાર્ડે ચીનની કાર્યવાહીની સખત નિંદા કરી હતી. તેણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે સ્કારબોરો શોલ ફિલિપાઇન્સનો અભિન્ન ભાગ છે અને આસપાસના પાણી દેશની પ્રાદેશિક મર્યાદા અને વિશિષ્ટ આર્થિક ક્ષેત્રમાં આવે છે. ફિલિપાઇન કોસ્ટ ગાર્ડના જણાવ્યા અનુસાર, ગુરુવારે સ્કારબોરો શોલ નજીક ચીની કોસ્ટ ગાર્ડના જહાજોએ તેની બે ફિશરીઝ બ્યુરો બોટને પણ હેરાન કરી હતી; તે ઘટના દરમિયાન, એક બોટ લગભગ ઉચ્ચ-દબાણવાળા પાણીના તોપના વિસ્ફોટથી અથડાઈ ગઈ હતી.

ચીને શું કહ્યું?

દરમિયાન, ચીની કોસ્ટ ગાર્ડે સ્કારબોરો શોલ પર સાર્વભૌમત્વના પોતાના દાવાને પુનરાવર્તિત કર્યો. તેમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે તેણે આ વિસ્તારમાં ગેરકાયદેસર રીતે કાર્યરત અનેક ફિલિપાઇન જહાજો સામે નિયંત્રણ પગલાં લીધા છે. ચીન લગભગ સમગ્ર દક્ષિણ ચીન સમુદ્રનો દાવો કરે છે, જે દાવો 2016 ના આંતરરાષ્ટ્રીય મધ્યસ્થી ચુકાદા દ્વારા નકારી કાઢવામાં આવ્યો હતો.

આસિયાન બેઠકમાં શું ચર્ચા થઈ? આ દાયકાઓ જૂના દરિયાઈ વિવાદની ચર્ચા દક્ષિણપૂર્વ એશિયન રાષ્ટ્રોના સંગઠન (આસિયાન) ના વિદેશ પ્રધાનો અને એશિયન અને પશ્ચિમી દેશોના તેમના સમકક્ષો સાથે ત્રણ દિવસીય બેઠક દરમિયાન પણ કરવામાં આવી હતી.

મંગળવારથી મનીલામાં બંધ બારણે બેઠક ચાલી રહી છે. ચર્ચાઓમાં પશ્ચિમ એશિયા અને યુક્રેનમાં ચાલી રહેલા સંઘર્ષોનો પણ સમાવેશ થાય છે.

આસિયાનના વિદેશ પ્રધાનોએ મંગળવારે દક્ષિણ ચીન સમુદ્ર વિવાદ પર ચર્ચા કરી.

એક સંયુક્ત નિવેદનમાં નોંધવામાં આવ્યું છે કે કેટલાક દેશોના વિદેશ મંત્રીઓએ જમીન સુધારણા, વિવાદાસ્પદ પ્રવૃત્તિઓ, ગંભીર ઘટનાઓ, વ્યક્તિઓની સલામતીને જોખમમાં મૂકતી ક્રિયાઓ અને દરિયાઈ પર્યાવરણને નુકસાન અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરી હતી.
આ 11 દેશોના પ્રાદેશિક જૂથના વિદેશ મંત્રીઓએ પ્રસ્તાવિત આચારસંહિતા અંગે ચીન સાથેની વાટાઘાટોમાં થયેલી નોંધપાત્ર પ્રગતિનું સ્વાગત કર્યું. આ પ્રસ્તાવિત કરારનો હેતુ વિવાદિત દરિયાઈ ક્ષેત્રમાં મોટા લશ્કરી મુકાબલાને રોકવાનો છે. તેઓએ જણાવ્યું હતું કે આ વર્ષે વાટાઘાટો પૂર્ણ કરવાનો ધ્યેય છે.