વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની અધ્યક્ષતામાં મળેલી કેબિનેટ કમિટી ઓન સિક્યુરિટી (CCS) એ ભારતીય નૌકાદળ માટે આઠ ‘નેક્સ્ટ-જનરેશન કોર્વેટ્સ’ (યુદ્ધ જહાજો) બનાવવાના ₹૪૦,૦૦૦ કરોડથી વધુના પ્રોજેક્ટને મંજૂરી આપી છે. ભારત હવે પોતાની દરિયાઈ સરહદોને મજબૂત કરવા પર કામ કરી રહ્યું છે. આ પ્રયાસના ભાગરૂપે, સરકારે એક એવા પ્રોજેક્ટને લીલી ઝંડી આપી છે જેના કારણે ચીન અને પાકિસ્તાનની ઊંઘ હરામ થઈ શકે છે. અહેવાલો અનુસાર, ભારતીય નૌકાદળની હુમલા કરવાની ક્ષમતા (સ્ટ્રાઈક કેપેબિલિટી) વધારવા અને સ્વદેશી સંરક્ષણ ઉત્પાદનને પ્રોત્સાહન આપવાના ઉદ્દેશ્ય સાથે, વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની અધ્યક્ષતામાં મળેલી કેબિનેટ કમિટી ઓન સિક્યુરિટી (CCS) એ ભારતીય નૌકાદળ માટે આઠ ‘નેક્સ્ટ-જનરેશન કોર્વેટ્સ’ (NGC) ના નિર્માણ માટે ₹૪૦,૦૦૦ કરોડથી વધુના પ્રોજેક્ટને મંજૂરી આપી છે. ANI ના અહેવાલ મુજબ, સરકારના ઉચ્ચ અધિકારીઓએ જણાવ્યું હતું કે ₹૪૦,૦૦૦ કરોડથી વધુ મૂલ્યનો આ સોદો બુધવારે વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીની અધ્યક્ષતામાં મળેલી CCSની બેઠકમાં મંજૂર કરવામાં આવ્યો હતો. આ આઠ યુદ્ધ જહાજો માટેના કરાર આગામી દિવસોમાં કોલકાતા સ્થિત ‘ગાર્ડન રીચ શિપબિલ્ડર્સ’ અને ‘ગોવા શિપયાર્ડ લિમિટેડ’ સાથે કરવામાં આવશે.
તેની મુખ્ય વિશેષતાઓ શું હશે?
₹૪૦,૦૦૦ કરોડથી વધુના આ પ્રોજેક્ટ હેઠળ, ભારતીય નૌકાદળ આઠ ‘નેક્સ્ટ-જનરેશન કોર્વેટ્સ’નું નિર્માણ કરશે. આ જહાજો બે મુખ્ય સરકારી શિપયાર્ડ્સ દ્વારા બનાવવામાં આવશે: કોલકાતા સ્થિત ‘ગાર્ડન રીચ શિપબિલ્ડર્સ એન્ડ એન્જિનિયર્સ’ (GRSE) અને ગોવા સ્થિત ‘ગોવા શિપયાર્ડ લિમિટેડ’ (GSL). ૨,૦૦૦ ટન વજન ધરાવતા આ હાઈ-સ્પીડ યુદ્ધ જહાજો સંપૂર્ણપણે નવી ‘સ્ટીલ્થ’ (દુશ્મનની રડાર પકડમાં ન આવે તેવી) ડિઝાઈન પર આધારિત હશે, જેને ભારતીય નૌકાદળે સ્વદેશી રીતે વિકસાવી છે. તેનો ઉદ્દેશ્ય અદ્યતન જહાજ નિર્માણ તકનીકોનો ઉપયોગ કરીને ‘બ્લુ-વોટર’ (દરિયાઈ) ક્ષમતાઓને મજબૂત કરવાનો છે. દરેક યુદ્ધ જહાજનું વિસ્થાપન (displacement) આશરે ૨,૦૦૦ ટન હશે અને તેની ગતિ લગભગ ૩૦ નોટ્સ (આશરે ૫૫ કિમી/કલાક) હશે. ૨૦૩૦ સુધીમાં પ્રથમ જહાજની ડિલિવરી
૨૦૩૦ સુધીમાં પ્રથમ જહાજ પહોંચાડવાનું લક્ષ્ય રાખવામાં આવ્યું છે અને તેના નિર્માણની સમયરેખાને ઝડપી બનાવવાના પ્રયાસો ચાલી રહ્યા છે. સંરક્ષણ મંત્રાલયના જણાવ્યા અનુસાર, આ ‘નેક્સ્ટ-જનરેશન કોર્વેટ્સ’ (આધુનિક શ્રેણીના યુદ્ધજહાજો) ને અત્યંત લવચીક અને બહુહેતુક પ્લેટફોર્મ તરીકે તૈયાર કરવામાં આવ્યા છે. તે હિંદ મહાસાગર ક્ષેત્ર (IOR) માં દરિયાઈ સુરક્ષાને લગતા વિવિધ પ્રકારના મિશન પાર પાડવા માટે સક્ષમ હશે. નૌકાદળની યુદ્ધ સજ્જતામાં વધારો કરવા ઉપરાંત, આ આઠ યુદ્ધજહાજોનું સ્વદેશી નિર્માણ વડાપ્રધાનના ‘સાગર’ (SAGAR – Security and Growth for All in the Region) ના વિઝનને આગળ વધારે છે. વધુમાં, આ પહેલ ‘આત્મનિર્ભર ભારત’ના માળખા હેઠળ સ્વદેશી સંરક્ષણ ઉત્પાદનને પ્રોત્સાહન આપવાના સરકારના પ્રયાસોને વધુ મજબૂત બનાવે છે.