Fact check: જો તમે બેંક વ્યવહારો માટે ચેકબુકનો ઉપયોગ કરો છો, તો સોશિયલ મીડિયા પર ફરતા એક સંદેશે તમને ચિંતામાં મૂકી દીધા હશે. સંદેશમાં દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે 31 ડિસેમ્બર, 2026 પછી હાલની ચેકબુક બંધ કરવામાં આવશે, અને 1 જાન્યુઆરી, 2027 થી નવી સુરક્ષા સુવિધાઓ સાથે ચેકબુકનો ઉપયોગ ફરજિયાત રહેશે. જોકે, RBI એ આ દાવાની સત્યતાની ચકાસણી કરી છે અને તેને સંપૂર્ણપણે ખોટી અને ભ્રામક જાહેર કરી છે. હાલની ચેક ટ્રંકેશન સિસ્ટમ (CTS) ચેકબુકમાં કોઈ ફેરફાર કરવામાં આવી રહ્યા નથી.

સોશિયલ મીડિયા પર કયા દાવા કરવામાં આવી રહ્યા છે?

સોશિયલ મીડિયા પર એક સંદેશ ફરતો થઈ રહ્યો છે જેમાં દાવો કરવામાં આવી રહ્યો છે કે બેંકોમાં વપરાતી વર્તમાન સ્ટાન્ડર્ડ CTS ચેકબુક 31 ડિસેમ્બર, 2026 સુધીમાં બદલવામાં આવશે. ત્યારબાદ, સુધારેલ સુરક્ષા સુવિધાઓ અને નવા ધોરણો સાથે નવી ચેકબુક 1 જાન્યુઆરી, 2027 થી લાગુ કરવામાં આવશે. આ દાવાથી ગ્રાહકોમાં મૂંઝવણ ઊભી થઈ છે કે શું વર્ષના અંત પહેલા જૂની ચેકબુક બદલવાની જરૂર પડશે અને શું 2027 થી જૂની ચેકબુકનો ઉપયોગ કરીને ચૂકવણી બંધ થશે.

ચેકબુક પર રિઝર્વ બેંકની સ્પષ્ટતા

ભારતીય રિઝર્વ બેંકે સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ X પર એક સત્તાવાર નિવેદન જારી કરીને આ વાયરલ સંદેશનું ખંડન કર્યું છે. RBI એ જણાવ્યું હતું કે 31 ડિસેમ્બર, 2026 થી હાલની CTS ચેકબુક બદલવા અને 1 જાન્યુઆરી, 2027 થી નવી ચેકબુક લાગુ કરવા અંગે ફરતો સંદેશ તથ્યોથી સંપૂર્ણપણે વિપરીત છે. કેન્દ્રીય બેંક હાલમાં CTS ચેકબુક અંગે આવી કોઈ કાર્યવાહી કરી રહી નથી, તેથી આ સંદેશ ગેરમાર્ગે દોરનારો છે.

શું તમારે તમારી હાલની ચેકબુક બદલવાની જરૂર છે?

RBIના સ્પષ્ટતા મુજબ, ગ્રાહકોએ ગભરાવાની કે બેંકોના દબાણને વશ થઈને તેમની ચેકબુકમાં ઉતાવળમાં ફેરફાર કરવાની જરૂર નથી. સેન્ટ્રલ બેંકે ન તો જૂની CTS ચેકબુકને તબક્કાવાર બંધ કરવાની તારીખ જાહેર કરી છે કે ન તો 1 જાન્યુઆરી, 2027 થી નવી ચેકબુક રજૂ કરવાનો નિર્ણય લીધો છે. ભવિષ્યમાં કોઈપણ નિયમ ફેરફારો RBI અને બેંકો દ્વારા સત્તાવાર સૂચનાઓ દ્વારા જણાવવામાં આવશે.

નકલી બેન્કના મેસેજથી રહો સાવધાન… ના કરતાં આ ભૂલ

RBIએ નાગરિકોને ચેકબુક અથવા અન્ય બેંકિંગ નિયમો સંબંધિત માહિતી માટે ફક્ત ભારતીય રિઝર્વ બેંકની સત્તાવાર જાહેરાતો પર આધાર રાખવાની અપીલ કરી છે. સોશિયલ મીડિયા અથવા WhatsApp પર પ્રાપ્ત થયેલા આવા સંદેશાઓને ચકાસણી કર્યા વિના ફોરવર્ડ કરશો નહીં.