milk: દૂધમાં ઘણા આવશ્યક પોષક તત્વો હોય છે. જોકે, આજકાલ ભેળસેળવાળું દૂધ મોટા પાયે વેચાઈ રહ્યું છે, જે સ્વાસ્થ્ય માટે ગંભીર જોખમ ઊભું કરે છે. તમે એક સરળ પરીક્ષણ દ્વારા દૂધમાં ડિટર્જન્ટની હાજરી જાણી શકો છો. દૂધ આપણા રોજિંદા જીવનનો એક ભાગ છે અને તેને સંપૂર્ણ આહાર માનવામાં આવે છે. તે ખાસ કરીને બાળકો માટે મહત્વપૂર્ણ છે, તેથી તેમાં ભેળસેળ હોવી એ ચિંતાનો વિષય છે. દૂધમાં વિવિધ રસાયણો – ખાસ કરીને ડિટર્જન્ટ – દ્વારા ભેળસેળ થવાના કિસ્સાઓ વારંવાર સામે આવે છે. સત્તાવાળાઓ ઘણીવાર પગલાં લેતા હોવા છતાં, લોકો નફાની લાલચમાં દૂધમાં ભેળસેળ કરવાનું ચાલુ રાખે છે. તમે ઘરે કેટલીક સરળ તપાસ કરીને જાણી શકો છો કે દૂધમાં ડિટર્જન્ટ છે કે નહીં.
આ સરળ પરીક્ષણ દ્વારા જાણો
FSSAI અનુસાર, ડિટર્જન્ટની ભેળસેળ તપાસવા માટે, એક ગ્લાસમાં 5 થી 10 મિલી દૂધ લો અને ચમચી વડે તેને જોરશોરથી હલાવો. જો ઘટ્ટ ફીણ બને અને પરપોટા લાંબા સમય સુધી ટકી રહે, તો દૂધમાં ડિટર્જન્ટ છે તેમ સમજવું. સામાન્ય, શુદ્ધ દૂધમાં આવું ફીણ બનતું નથી; હલાવવાને કારણે થોડા પરપોટા બની શકે છે, પરંતુ તે લગભગ તરત જ અદૃશ્ય થઈ જાય છે.
અહીં બીજી એક પદ્ધતિ છે
તમે આયોડિન ટિંક્ચરના થોડા ટીપાં ઉમેરીને પણ દૂધની તપાસ કરી શકો છો. જો દૂધમાં ડિટર્જન્ટ, સ્ટાર્ચ અથવા યુરિયાની ભેળસેળ કરવામાં આવી હોય, તો તેનો રંગ ઘાટો વાદળી થઈ જશે. આ પરીક્ષણ માટે, પહેલા દૂધને ઉકાળો અને આગળ વધતા પહેલા તેને સંપૂર્ણપણે ઠંડુ થવા દો.
દૂધ ખરીદતી વખતે સાવચેતીઓ
આજકાલ, પેકેજ્ડ અથવા કાર્ટનવાળા દૂધ પર વધુ પડતી નિર્ભરતાને કારણે ભેળસેળવાળા દૂધનું પ્રમાણ વધ્યું છે. ઘણીવાર જાણીતી બ્રાન્ડ્સના પેકેટ જેવા જ દેખાતા પેકેટમાં નકલી દૂધ વેચવામાં આવે છે; તેથી, હંમેશા પેકેટ પરના સ્પેલિંગ અને લોગો તપાસો.
દૂધનું પેકેટ ખરીદતી વખતે, FSSAI લોગો અને માન્ય લાયસન્સ નંબર તપાસવાની ખાતરી કરો; આ ઉત્પાદનની શુદ્ધતા અને અધિકૃતતા ચકાસવામાં મદદ કરે છે.
આજે બજારમાં સ્થાનિક બ્રાન્ડ્સના દૂધના પેકેટ પણ ઉપલબ્ધ છે. દુકાનદારો ઘણીવાર આ ઉત્પાદનો પર વધુ નફો કમાતા હોય છે, તેથી તેઓ તેનું વેચાણ કરે છે. આવા દૂધની ખરીદી કરવાનું ટાળવું શ્રેષ્ઠ છે.