Supreme Court: સુપ્રીમ કોર્ટે ગટર સફાઈ દરમિયાન અનેક દુ:ખદ મૃત્યુના સંદર્ભમાં ગુજરાતના લાલઘામ સહિત પાંચ રાજ્યોના મુખ્ય સચિવોને કારણદર્શક નોટિસ ફટકારી

Supreme Court: દેશભરમાં ગટર અને સેપ્ટિક ટાંકી સાફ કરતી વખતે સફાઈ કર્મચારીઓના સતત મૃત્યુ પર સુપ્રીમ કોર્ટે ઊંડી નારાજગી વ્યક્ત કરી છે. આ મામલે કડક વલણ અપનાવતા, ન્યાયાધીશ અરવિંદ કુમાર અને વિપુલ એમ. પંચોલીની બનેલી બેન્ચે ગુજરાત, મહારાષ્ટ્ર, તમિલનાડુ, રાજસ્થાન અને ઉત્તર પ્રદેશના મુખ્ય સચિવોને કારણદર્શક નોટિસ ફટકારી હતી અને પૂછ્યું હતું કે આદેશોનું પાલન ન કરવા બદલ તેમની સામે સ્વતઃ અવમાનની કાર્યવાહી કેમ ન શરૂ કરવી જોઈએ.

સુપ્રીમ કોર્ટે ડૉ. બલરામ સિંહ દ્વારા દાખલ કરાયેલી જાહેર હિતની અરજી (PIL) ની સુનાવણી દરમિયાન આ નિર્દેશ આપ્યો હતો. ઓક્ટોબર 2023 માં, સુપ્રીમ કોર્ટે ગટર સફાઈ દરમિયાન મૃત્યુ માટે વળતરની રકમ વધારીને ₹30 લાખ કરી હતી, અને જાન્યુઆરી 2025 માં, છ મહાનગરોમાં હાથથી સફાઈ કરવા પર સંપૂર્ણ પ્રતિબંધ લાદ્યો હતો.

સંસદીય ડેટા અને કોર્ટના કડક અવલોકનો

વરિષ્ઠ વકીલ કે. પરમેશ્વરે કોર્ટને જણાવ્યું હતું કે કડક આદેશો છતાં, મૃત્યુ અટક્યા નથી. સંસદમાં રજૂ કરાયેલા આંકડા મુજબ, 2024 માં 54 અને 2025 માં 46 મૃત્યુ નોંધાયા હતા. 2024 માં, મહારાષ્ટ્રમાં 17, રાજસ્થાનમાં 13 અને તમિલનાડુમાં 12 કામદારોના મૃત્યુ થયા હતા. આ આંકડાઓ સાંભળીને, ન્યાયાધીશ કુમારે કહ્યું, “જો અમારા આદેશો છતાં મૃત્યુ ચાલુ રહે, તો આ હવે સહન કરી શકાય નહીં. કોન્ટ્રાક્ટરોને દોષ આપવાનું બંધ કરો; અમે જવાબદારી નક્કી કરીશું. આ વલણ બંધ થવું જોઈએ.”

કોર્ટે પાંચેય રાજ્યોના મુખ્ય સચિવોને ચાર અઠવાડિયામાં સોગંદનામા દ્વારા તેમના જવાબો દાખલ કરવાનો આદેશ આપ્યો.