elon musk: એલન મસ્ક ફરી એકવાર તેમના તીખા નિવેદનોને કારણે ચર્ચામાં છે. વ્યવસાયિક પડકારોનો સામનો કરતી વખતે મસ્ક આટલી આક્રમક પ્રતિક્રિયા કેમ આપે છે અને ભૂતકાળના વિવાદો શું સૂચવે છે? ટેસ્લા, સ્પેસએક્સ, X અને સ્ટારલિંક જેવી કંપનીઓના માલિક એલન મસ્ક હાલમાં ભારતમાં ચર્ચાનો વિષય બન્યા છે. વિશ્વના સૌથી ધનિક વ્યક્તિ કોઈ નવા આવિષ્કાર કે ભારતની મુલાકાતને કારણે નહીં, પરંતુ તેમના તીખા નિવેદનોને કારણે હેડલાઇન્સમાં છે. તાજેતરમાં જ તેમણે ભારતમાં સ્ટારલિંક સેવાઓ શરૂ કરવામાં થયેલા વિલંબને લઈને ઉદ્યોગપતિ મુકેશ અંબાણી પર નિશાન સાધ્યું હતું. પહેલા મસ્કે ભારતના કેટલાક ઉદ્યોગપતિઓને ‘ઓલિગાર્ક્સ’ (સત્તા અને સંપત્તિ પર કબજો જમાવનારા શક્તિશાળી લોકો) ગણાવ્યા અને ત્યારબાદ સીધો સવાલ કર્યો કે શું મુકેશ અંબાણી ભારતના “અસલી બોસ” છે.
મસ્કના આ નિવેદનોએ તેમના ગુસ્સા અને ત્વરિત પ્રતિક્રિયા આપવાના સ્વભાવ વિશેની ચર્ચાઓ ફરી શરૂ કરી છે. વ્યવસાય અને ટેક્નોલોજી ઉપરાંત, તેમના જાહેર નિવેદનો વારંવાર સમાચારમાં રહે છે. જ્યારે પણ તેમના વ્યવસાયિક નિર્ણયો, કંપનીઓ કે વિચારોને પડકારવામાં આવે છે, ત્યારે તેમની પ્રતિક્રિયાઓ ઘણીવાર તીખી અને સંઘર્ષપૂર્ણ રહી છે—આવું વલણ ભૂતકાળમાં અનેક પ્રસંગોએ જોવા મળ્યું છે.
૧. ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ સાથે ઉગ્ર બોલાચાલી
અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને એલન મસ્ક વચ્ચે જાહેરમાં ઘર્ષણ થયું હતું. મસ્ક એક સમયે ટ્રમ્પની સલાહકાર ટીમનો ભાગ હતા. જોકે, અલગ થયા પછી, મસ્કે ખર્ચ અને કર (ટેક્સ) અંગેના ટ્રમ્પ સમર્થિત બિલની ટીકા કરી હતી. ત્યારબાદ, બંનેએ સોશિયલ મીડિયા પર એકબીજા પર આકરા પ્રહારો કર્યા હતા. મસ્કે ટ્રમ્પના મહાભિયોગ (impeachment)ની શક્યતાનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો હતો, જ્યારે ટ્રમ્પે મસ્કની કંપનીઓને મળતી સરકારી સબસિડી અને કોન્ટ્રાક્ટ્સ પર સવાલ ઉઠાવ્યા હતા. થોડા દિવસો પછી, મસ્કે સ્વીકાર્યું હતું કે ટ્રમ્પ અંગેની તેમની કેટલીક પોસ્ટ્સ મર્યાદા ઓળંગી ગઈ હતી.
૨. ભારતમાં ટેસ્લાના પ્રવેશમાં અવરોધો
આયાત જકાત (import duties), સ્થાનિક ઉત્પાદન અને સરકારી શરતોને લગતા મુદ્દાઓને કારણે ભારતમાં ટેસ્લાના પ્રવેશનો માર્ગ ઘણા વર્ષો સુધી અટવાયેલો રહ્યો હતો. એલન મસ્ક ઈચ્છતા હતા કે કંપની પહેલા ભારતમાં પોતાની ઈલેક્ટ્રિક કાર વેચીને બજારની માંગનો અંદાજ મેળવે, જ્યારે ભારત સરકાર વિદેશી કંપનીઓ દ્વારા દેશમાં રોકાણ અને વાહનોના ઉત્પાદનને પ્રાથમિકતા આપી રહી હતી. આખરે, જુલાઈ 2025માં ટેસ્લાએ મુંબઈમાં તેનો પ્રથમ શોરૂમ ખોલ્યો. જોકે, શરૂઆતમાં ભારતમાં કારનું ઉત્પાદન કરવાને બદલે, કંપનીએ આયાતી વાહનો વેચવાનું પસંદ કર્યું. ટેસ્લા અને ભારત સરકાર વચ્ચે વિવાદનું મુખ્ય કારણ વિદેશી ઇલેક્ટ્રિક કાર પર લાદવામાં આવતી આયાત જકાત (import duty) હતું.
- જાહેરાતકર્તાઓ સાથે સંઘર્ષ
નવેમ્બર 2023માં, મસ્કે પ્લેટફોર્મ પર યહૂદી-વિરોધી (antisemitic) વિવાદાસ્પદ પોસ્ટનું સમર્થન કર્યા પછી ઘણી મોટી કંપનીઓએ X પર તેમની જાહેરાતો અટકાવી દીધી હતી. આનાથી Xની જાહેરાતની આવક પર સંભવિત દબાણ અંગે ચિંતાઓ ઊભી થઈ. જ્યારે ન્યૂ યોર્ક ટાઇમ્સના ‘ડીલબુક સમિટ’માં આ વિશે પૂછવામાં આવ્યું, ત્યારે મસ્કે જાહેરાતકર્તાઓ માટે અપશબ્દોનો પ્રયોગ કર્યો. તેમણે કહ્યું કે જો કંપનીઓ જાહેરાત પાછળ ખર્ચાતા નાણાંનો ઉપયોગ કરીને તેમના પર દબાણ લાવવાનો પ્રયાસ કરી રહી હોય, તો તેમણે તેમ કરવાનું બંધ કરવું જોઈએ. આ નિવેદન વિશ્વભરમાં ચર્ચાનો વિષય બન્યું હતું. - એલન મસ્ક અને ટ્વિટર વચ્ચેનો વિવાદ
એપ્રિલ 2022માં, એલન મસ્કે પ્રતિ શેર $54.20ના ભાવે કુલ $44 બિલિયનમાં ટ્વિટરને ખરીદવાની યોજના જાહેર કરી હતી. જુલાઈ 2022માં, તેમણે આ સોદામાંથી પીછેહઠ કરવાનો પ્રયાસ કર્યો; તેમણે દલીલ કરી હતી કે ટ્વિટર એ સાબિત કરવામાં નિષ્ફળ રહ્યું છે કે પ્લેટફોર્મના કુલ વપરાશકર્તાઓમાંથી સ્પામ અને નકલી એકાઉન્ટ્સનું પ્રમાણ 5 ટકાથી ઓછું છે. ત્યારબાદ, સોદાનો અમલ કરાવવા માટે ટ્વિટરે ડેલવેરની કોર્ટમાં મસ્ક વિરુદ્ધ દાવો દાખલ કર્યો. ઓક્ટોબર 2022ના અંતમાં, મસ્કે આખરે $44 બિલિયનમાં ટ્વિટરનું અધિગ્રહણ પૂર્ણ કર્યું. તેમણે કંપનીને ખાનગી બનાવી અને બાદમાં તેનું નામ બદલીને ‘X’ રાખ્યું. અધિગ્રહણ પછી તરત જ, મસ્કે તત્કાલીન CEO પરાગ અગ્રવાલ સહિતના ઘણા ટોચના અધિકારીઓને પદ પરથી હટાવી દીધા. - યુએસ નિયમનકારી સંસ્થાને નિશાન બનાવી
ટેસ્લાને ખાનગી કંપની બનાવવાની યોજના અંગે મસ્કના 2018ના એક ટ્વીટે વિવાદ જગાવ્યો હતો. તેમણે દાવો કર્યો હતો કે કંપનીને ખાનગી બનાવવા માટે જરૂરી ભંડોળ મેળવી લેવામાં આવ્યું છે. યુએસ સિક્યોરિટીઝ એન્ડ એક્સચેન્જ કમિશન (SEC) એ તેમના પર આ બાબતે રોકાણકારોને ગેરમાર્ગે દોરવાનો આરોપ મૂક્યો હતો. બાદમાં મસ્કે કમિશન સાથે સમાધાન કર્યું અને દંડ ભરવા માટે સંમતિ આપી.




