nepal: મૃત્યુઆંક ૧,૪૦૦ને પાર, ૬,૦૦૦થી વધુ લોકો હજુ પણ લાપતા; નેપાળમાં હાલની સ્થિતિ શું છે?
nepal: ૨૬ ઓગસ્ટે નેપાળમાં આવેલા અચાનક પૂર (ફ્લેશ ફ્લડ)ને કારણે ભારે તબાહી સર્જાઈ હતી. આ વિનાશક પૂરને કારણે મૃત્યુઆંક વધીને ૧,૪૦૦થી વધુ થઈ ગયો છે. અસરગ્રસ્ત જિલ્લાઓમાંથી સતત મૃતદેહો મળી રહ્યા છે, જ્યારે બચાવ ટીમો હજુ પણ ૬,૦૦૦થી વધુ લાપતા લોકોની શોધખોળ કરી રહી છે. નેપાળ પોલીસના તાજેતરના બુલેટિન મુજબ, મૃત્યુઆંક ૧,૪૦૪ પર પહોંચ્યો છે. અધિકારીઓએ જણાવ્યું હતું કે અત્યાર સુધીમાં ૧૩,૭૦૦થી વધુ લોકોને બચાવી લેવામાં આવ્યા છે, જ્યારે અંદાજે ૬,૧૫૦ લોકો હજુ પણ લાપતા છે.
આ ભયાનક દુર્ઘટના નેપાળ-તિબેટ સરહદ નજીક બરફ અને પથ્થરના કાટમાળના ધસી પડવા (એવલાન્ચ)ને કારણે સર્જાઈ હતી. આનાથી ભોટે કોશી નદીમાં – જે હિમાલયના સરહદી વિસ્તારમાંથી દક્ષિણ તરફ વહે છે – અચાનક ભારે પૂર આવ્યું, જેનાથી ઉત્તર અને મધ્ય નેપાળના ગામો અને નગરોમાં ભારે વિનાશ થયો. પૂરના પ્રચંડ પ્રવાહે ઘરો, વાહનો, રસ્તાઓ અને પુલોને વહાવી દીધા અને અનેક જળવિદ્યુત પ્રોજેક્ટ્સને ગંભીર નુકસાન પહોંચાડ્યું. ચીની મીડિયાના અહેવાલ મુજબ, સરહદની પેલે પાર ચીની વિસ્તારમાં પણ આ દુર્ઘટનામાં ૪૩ લોકોના મોત થયા છે અને ૫૦૦થી વધુ લોકો લાપતા છે.
નેપાળમાં સૌથી વધુ વિનાશ ચિતવન જિલ્લામાં નોંધાયો હતો, જ્યાંથી સૌથી વધુ સંખ્યામાં – ૩૬૪ – મૃતદેહો મળી આવ્યા છે. આ ઉપરાંત, નવાલપરાસી પૂર્વમાં ૨૩૨ અને નવાલપરાસી પશ્ચિમમાં ૨૨૨ મૃતદેહો મળી આવ્યા હતા. બાકીના મૃતદેહો નુવાકોટ, રસુવા, ગોરખા, ધાદિંગ અને તનાહુન જિલ્લાઓમાંથી મળી આવ્યા હતા.
મૃતકોની ઓળખ કરવી એ વહીવટીતંત્ર માટે સૌથી મોટો પડકાર બની રહ્યો છે. અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, અત્યાર સુધીમાં મળી આવેલા મૃતદેહોમાંથી માત્ર ૧૦૪ની ઓળખ થઈ શકી છે અને તેમને તેમના પરિવારોને સોંપવામાં આવ્યા છે. પાણીના પ્રવાહમાં લાંબા અંતર સુધી વહી જવાને કારણે, મૃતદેહો ખરાબ રીતે ક્ષતિગ્રસ્ત થયા છે, સડી ગયા છે અથવા માત્ર ટુકડાઓના સ્વરૂપમાં મળ્યા છે. પાણી, કાદવ અને કાટમાળના લાંબા સમયના સંપર્કને કારણે ચહેરા, કપડાં કે અંગત વસ્તુઓ દ્વારા ઓળખ કરવી મુશ્કેલ બની ગઈ છે. ફોરેન્સિક નિષ્ણાતો જણાવે છે કે ઓળખ માટે DNA પરીક્ષણ હવે પ્રાથમિક માધ્યમ બની ગયું છે, જોકે મૃતદેહોના અવશેષોના નમૂનાઓને પરિવારોના નમૂનાઓ સાથે મેળવવાની પ્રક્રિયા સમય માંગી લે તેવી છે.
પૂરથી પ્રભાવિત રાસુવા અને નુવાકોટ જિલ્લાઓમાં આવેલા જળવિદ્યુત પ્રોજેક્ટ્સના મોટી સંખ્યામાં ગુમ થયેલા કર્મચારીઓની શોધખોળમાં વિવિધ ટીમો સતત કાર્યરત છે. આ કામગીરીમાં નેપાળી સેના, આર્મ્ડ પોલીસ ફોર્સ, પ્રોજેક્ટના કર્મચારીઓ અને વિદેશી તકનીકી નિષ્ણાતો સામેલ છે. નેપાળમાં ભારતના રાજદૂત નવીન શ્રીવાસ્તવે માહિતી આપી હતી કે બુધવારે ચિલિમે જળવિદ્યુત પ્રોજેક્ટની ટનલમાંથી પાંચ મૃતદેહો મળી આવ્યા હતા. પાવરહાઉસ સુધીનો રસ્તો બનાવવા માટે ભારતીય અને નેપાળી બચાવ ટીમોએ ઘણા દિવસો સુધી કાદવ અને કાટમાળ હટાવવાની કામગીરી કરી હતી. તેમણે જણાવ્યું હતું કે બચાવ ટીમોને ત્યાં કોઈ જીવિત વ્યક્તિ મળી આવી ન હતી.