Gujarat High Court News: ગુજરાત હાઈકોર્ટે આવકવેરા વિભાગને મોટો ઝટકો આપતા, ડિમાન્ડ નોટિસ મળ્યાના પાંચ વર્ષ પહેલાં મૃત્યુ પામેલી મહિલાના આવકવેરા આકારણીને ફરીથી ખોલવાના પ્રયાસને રદ કર્યો છે. કોર્ટે સ્પષ્ટ કર્યું કે મૃત વ્યક્તિ સામે આવી કાર્યવાહી કાયદેસર રીતે ટકી શકતી નથી અને આ કેસમાં આવકવેરા વિભાગે સંબંધિત જોગવાઈનો ખોટો ઉપયોગ કર્યો હતો.
આ કેસ દમણના ભીમપોર ગામની રહેવાસી પદ્માબેન ત્રિવેદી સાથે સંબંધિત છે. તેમણે વર્ષ 2009માં 13,626 ચોરસ મીટર જમીન ₹92.6 લાખમાં વેચી હતી. નોંધાયેલા મૂલ્યાંકનકારના અહેવાલના આધારે તેમણે 2010-11ના આવકવેરા રિટર્નમાં લાંબા ગાળાના મૂડીલાભ તરીકે ₹22.9 લાખ દર્શાવ્યા હતા. મે 2012માં તેમનું અવસાન થયું હતું.
ત્યારબાદ 30 માર્ચ, 2017ના રોજ આવકવેરા વિભાગે કલમ 148 હેઠળ આકારણી ફરીથી ખોલવા માટે નોટિસ જારી કરી. વિભાગે દલીલ કરી હતી કે જમીનનું 1981નું મૂલ્યાંકન વધારે દર્શાવવામાં આવ્યું હતું. 1982ના વેચાણ દસ્તાવેજના આધારે રિવર્સ ઇન્ડેક્સિંગ કરીને વિભાગે લાંબા ગાળાના મૂડીલાભનો આંકડો વધારીને લગભગ ₹69.6 લાખ ગણાવ્યો હતો.
જુલાઈ 2017માં પદ્માબેનના પરિવારજનોએ નોટિસનો જવાબ આપ્યો અને બાદમાં ગુજરાત હાઈકોર્ટમાં અરજી દાખલ કરી. અરજદારોનું કહેવું હતું કે મૃત્યુ પામેલી વ્યક્તિને નોટિસ પાઠવવી કાયદેસર નથી અને વિભાગે જે કાનૂની જોગવાઈનો આધાર લીધો હતો તે આ કેસમાં લાગુ પડતી નહોતી.
ન્યાયમૂર્તિ એ.એસ. સુપેહિયા અને વી.ડી. નાણાવટીની બેન્ચે અરજદારોની દલીલ સ્વીકારી અને આવકવેરા વિભાગની પુનઃઆકારણીની કાર્યવાહી રદ કરી દીધી. કોર્ટે જણાવ્યું કે નોંધાયેલા મૂલ્યાંકનકારના અહેવાલના આધારે નક્કી કરાયેલા મૂલ્યના સંદર્ભમાં કલમ 55Aનો ઉપયોગ યોગ્ય રીતે થઈ શકતો નથી.
જોકે, કોર્ટે એક મહત્વપૂર્ણ કાનૂની પ્રશ્ન ખુલ્લો રાખ્યો છે કે જો મૃતકના પરિવારજનો નોટિસનો જવાબ આપે તો આવી પરિસ્થિતિમાં મૃત વ્યક્તિ સામે કર કાર્યવાહી આગળ વધી શકે કે નહીં. આ મુદ્દે ભવિષ્યમાં અલગથી નિર્ણય લેવામાં આવી શકે છે.