iran: ઈરાન-યુએસ શાંતિ મંત્રણામાં મોટી સફળતા: તેલ વેચાણ માટે મંજૂરી, હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ એક્સેસ પર ખાતરી અને 60-દિવસનો રોડમેપ

iran: સ્વિટ્ઝર્લૅન્ડમાં યુએસ અને ઈરાન વચ્ચે ઉચ્ચ સ્તરીય શાંતિ મંત્રણામાં એક મોટી સફળતા મળી છે. બંને પક્ષો આગામી 60 દિવસમાં અંતિમ કરાર પર પહોંચવા માટે રોડમેપ પર સંમત થયા છે.

મધ્યસ્થી – કતાર અને પાકિસ્તાન – એ વાટાઘાટોને “પ્રોત્સાહક પ્રગતિ” દર્શાવતી ગણાવી. આ ચર્ચાઓ 17 જૂનના રોજ 14-મુદ્દાના સમજૂતી કરાર (MoU) પર હસ્તાક્ષર કર્યા પછી થઈ હતી, જેણે વોશિંગ્ટન અને તેહરાન વચ્ચે તણાવ ઓછો કરવા માટે એક માળખું સ્થાપિત કર્યું હતું અને વધુ વાટાઘાટો માટે માર્ગ મોકળો કર્યો હતો.

આ સફળતા લેક લ્યુસર્ન ખાતે 18 કલાકની મેરેથોન બેઠક પછી આવી હતી, જેમાં બંને દેશોના વરિષ્ઠ અધિકારીઓએ હાજરી આપી હતી.

પ્રારંભિક કરાર હેઠળ, યુએસ ટ્રેઝરી ડિપાર્ટમેન્ટે 21 ઓગસ્ટ સુધી ઈરાની ક્રૂડ ઓઈલ, પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનો અને પેટ્રોકેમિકલ્સના ઉત્પાદન, ડિલિવરી અને વેચાણને અધિકૃત કરતો 60 દિવસનો સામાન્ય લાઇસન્સ જારી કર્યો હતો. આ પગલું ઈરાની તેલ નિકાસ માટે કામચલાઉ રાહત પૂરી પાડે છે.

બદલામાં, ઈરાને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાંથી અવરોધ વિના પસાર થવાની ખાતરી આપવા અને આંતરરાષ્ટ્રીય પરમાણુ ઊર્જા એજન્સી (IAEA) નિરીક્ષકોને પ્રવેશ આપવાનું વચન આપ્યું છે.

સંઘર્ષ નિવારણ મિકેનિઝમની સ્થાપના

વાર્તાલાપ પછી જારી કરાયેલા સંયુક્ત નિવેદનમાં લેબનોનમાં ઇઝરાયલના લશ્કરી કાર્યવાહીને સમાપ્ત કરવાના પ્રયાસોને સમર્થન આપવા માટે ” સંઘર્ષ નિવારણ સેલ” બનાવવાની પણ જાહેરાત કરવામાં આવી હતી. આ મિકેનિઝમ સંવાદને સરળ બનાવશે અને પ્રદેશમાં તણાવને વધુ વધતો અટકાવવામાં મદદ કરશે.

નિવેદનમાં મધ્યસ્થી પ્રક્રિયાની રાજકીય દેખરેખ પૂરી પાડવા અને પક્ષો વચ્ચે સીધા સંદેશાવ્યવહારના માધ્યમો સ્થાપિત કરવા માટે ઉચ્ચ-સ્તરીય સમિતિની રચનાની પણ પુષ્ટિ કરવામાં આવી હતી. યુએસ પ્રતિનિધિમંડળનું નેતૃત્વ ઉપરાષ્ટ્રપતિ જેડી વાન્સ દ્વારા કરવામાં આવ્યું હતું, તેમની સાથે જેરેડ કુશનર અને ખાસ દૂત સ્ટીવ વિટકોફ હતા. ઈરાની પક્ષનું નેતૃત્વ સંસદના અધ્યક્ષ મોહમ્મદ બાઘર ગાલિબાફ અને વિદેશ પ્રધાન અબ્બાસ અરાઘચીએ કર્યું હતું.

ટેકનિકલ વાટાઘાટો ચાલુ રહેશે

સંયુક્ત નિવેદન મુજબ, નવી રચાયેલી ઉચ્ચ-સ્તરીય સમિતિએ 60 દિવસની અંદર એક વ્યાપક કરાર પર પહોંચવા માટે એક રોડમેપને મંજૂરી આપી છે. મુખ્ય વાટાઘાટકારો પરમાણુ મુદ્દાઓ, પ્રતિબંધો, એમઓયુના અમલીકરણ અને અન્ય મુખ્ય ક્ષેત્રો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરતા કાર્યકારી જૂથોનું નિરીક્ષણ કરશે. જોકે, નિષ્ણાતો સૂચવે છે કે રાજકીય સ્તરે એક મોટી સફળતા પ્રાપ્ત થઈ છે, પરંતુ ટેકનિકલ વાટાઘાટોનો આગામી રાઉન્ડ વધુ પડકારજનક સાબિત થઈ શકે છે. પ્રતિબંધો, પરમાણુ દેખરેખ અને અમલીકરણ પદ્ધતિઓ સંબંધિત જટિલ મુદ્દાઓને ઉકેલવામાં વચગાળાના કરારમાં નિર્ધારિત સમયમર્યાદા કરતાં વધુ સમય લાગી શકે છે.