Khameni: અમેરિકા અને ઇઝરાયલે એક ઓપરેશનમાં ઈરાનના સુપ્રીમ લીડર આયાતુલ્લાહ અલી ખામેનીની હત્યા કરી છે. ખામેનીને ઈરાનમાં તમામ મોટા નિર્ણયો લેવાની સત્તા હતી. હવે પ્રશ્ન એ ઊભો થાય છે કે ઈરાનમાં સુપ્રીમ લીડરનું પદ કોણ સંભાળશે? ચાલો આને 2 મુદ્દાઓમાં સમજીએ.
અમેરિકાએ ઓપરેશન એપિક ફ્યુરીમાં ઈરાનના સુપ્રીમ લીડર આયાતુલ્લાહ અલી ખામેનીની હત્યા કરી છે. સુપ્રીમ લીડર ઈરાનમાં સર્વોચ્ચ પદ છે. તેમની પાસે બધા મોટા નિર્ણયો લેવાનો અધિકાર છે. ખામેનીની હત્યા પછી, પ્રશ્ન એ ઊભો થાય છે કે ઈરાનમાં આગળ શું થશે? ખામેનીના સ્થાને કોણ આવશે? 86 વર્ષીય આયાતુલ્લાહ અલી ખામેનીએ 1989 થી ઈરાનના સુપ્રીમ લીડરનું પદ સંભાળ્યું હતું. તેમને ઇસ્લામિક રિપબ્લિકના સ્થાપક આયાતુલ્લાહ ખોમેનીના અનુગામી તરીકે પસંદ કરવામાં આવ્યા હતા.
ઈરાન પાસે હાલમાં બે વિકલ્પો છે.
૧. ઈરાનના બંધારણના અનુચ્છેદ ૧૧૧ મુજબ, સર્વોચ્ચ નેતાની હત્યા અથવા આકસ્મિક મૃત્યુ પછી, ત્રણ સભ્યોની સમિતિ આ પદ સંભાળી શકે છે. આ સમિતિમાં ઈરાની ન્યાયતંત્રના વડા, દેશના રાષ્ટ્રપતિ અને ઈરાની સુરક્ષા પરિષદના સભ્યનો સમાવેશ થાય છે. જો આ સૂત્ર લાગુ કરવામાં આવે તો, સર્વોચ્ચ નેતાની ફરજો ઈરાની રાષ્ટ્રપતિ મસૂદ પજેશકિયાન, સર્વોચ્ચ સુરક્ષા પરિષદના અલી લારીજાની અને ન્યાયતંત્રના વડા ગુલામ હુસૈન મહેસાની સંયુક્ત રીતે સંભાળી શકે છે.
૨. બીજો વિકલ્પ એ છે કે ઈરાનના સર્વોચ્ચ નેતાના ઉત્તરાધિકારી તરીકે એક જ વ્યક્તિને નિયુક્ત કરવામાં આવે. અમેરિકન અખબાર વોલ સ્ટ્રીટ જર્નલ અનુસાર, સર્વોચ્ચ નેતાએ તાજેતરમાં તેમના ઉત્તરાધિકારી માટે ચાર નામો પ્રસ્તાવિત કર્યા હતા. ખામેનીએ જણાવ્યું હતું કે જો તેમની હત્યા કરવામાં આવે, તો આમાંથી એક પસંદ કરી શકાય છે. ઈરાનની સર્વોચ્ચ પરિષદના સચિવ અલી લારીજાની યાદીમાં ટોચ પર છે. ખામેનીના પુત્ર, મોજતબા પણ યાદીમાં છે. ઇઝરાયેલી ગુપ્તચર એજન્સી કહે છે કે મોજતબા તેના હુમલામાંથી બચી ગયા છે.