India: આ ગુપ્ત કરાર, જેણે અમેરિકા અને યુરોપનો અવાજ ગુમાવ્યો, હવે ચીનના વર્ચસ્વને પડકારવાની તૈયારી કરી રહ્યો છે?

India: જ્યારે પણ ભારતના મુક્ત વેપાર કરારો અથવા દ્વિપક્ષીય વેપાર કરારો  ની ચર્ચા થાય છે, ત્યારે હેડલાઇન્સ ઘણીવાર યુએસ, યુકે અથવા યુરોપિયન યુનિયનની આસપાસ ફરે છે. હાલમાં દક્ષિણ અમેરિકા ભારત સાથે એવો કરાર કરી રહ્યું છે જેનાથી પશ્ચિમી દેશો સાથેના કોઈપણ કરાર કરતાં વ્યૂહાત્મક રીતે વધુ મહત્વપૂર્ણ છે. આ કરાર ભારત અને ચિલી વચ્ચે છે.

આર્થિક નિષ્ણાતોના મતે, આ ફક્ત વેપાર કરાર નથી, પરંતુ ભવિષ્યના સંસાધન યુદ્ધોમાં ભારતને સુરક્ષિત કરવા તરફ એક મોટું પગલું છે. ચીલી સાથેનો આ કરાર ઘણી રીતે મહત્વપૂર્ણ છે કારણકે આ કરાર ‘બજાર’ કરતાં ‘ભવિષ્યના બળતણ’ વિશે વધુ છે. આજના વિશ્વમાં, લિથિયમ, તાંબુ, કોબાલ્ટ અને મોલિબ્ડેનમ જેવા મહત્વપૂર્ણ ખનિજો ક્રૂડ તેલ જેટલું જ મહત્વ ધરાવે છે. 

ચિલી આ ખનિજોનો ગઢ છે, જેમાં લિથિયમ અને તાંબાનો વિશ્વનો સૌથી મોટો ભંડાર છે. ભારત ઇલેક્ટ્રિક વાહનો, નવીનીકરણીય ઉર્જા અને ઇલેક્ટ્રોનિક્સ ઉત્પાદન માટે વૈશ્વિક કેન્દ્ર બનવાની ઇચ્છા રાખે છે, તેથી ભારત માટે આ ખનિજો માટે સપ્લાય ચેઇન પર મજબૂત પકડ રાખવી ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે. આ કરાર ભારતને માત્ર ચિલીનો વ્યાપારી ભાગીદાર જ નહીં પણ એક વ્યૂહાત્મક ભાગીદાર પણ બનાવશે, જેથી આપણા ઉદ્યોગને કાચા માલ માટે અન્ય લોકો (જેમ કે ચીન) પર આધાર રાખવો ન પડે.