રશિયામાં પ્લેગ લેબ ટેકનિશિયનનું મૃત્યુ શા માટે થયું? WHO હજુ સુધી આ રહસ્ય ઉકેલી શક્યું નથી

રશિયાની ઇર્કુત્સ્ક એન્ટી-પ્લેગ ઇન્સ્ટિટ્યૂટમાં લેબ ટેકનિશિયન ડાર્યા શિપિલોવાનું ૨ ઓક્ટોબર, ૨૦૨૬ના રોજ રહસ્યમય સંજોગોમાં મૃત્યુ થયું હતું. WHOએ જણાવ્યું છે કે પ્રયોગશાળામાં કામ કરતા આ કર્મચારીના મૃત્યુનું કારણ હજુ સુધી જાણી શકાયું નથી. રશિયાના સાઇબિરીયામાં આવેલી ઇર્કુત્સ્ક એન્ટી-પ્લેગ રિસર્ચ ઇન્સ્ટિટ્યૂટમાં ૨ ઓક્ટોબરના રોજ ૨૮ વર્ષીય લેબ ટેકનિશિયન ડાર્યા શિપિલોવાનું મૃત્યુ એક રહસ્ય બની રહ્યું છે. આ સંસ્થા રશિયાના ઇર્કુત્સ્ક પ્રદેશના શેલેખોવ શહેરમાં આવેલી છે અને તે ગંભીર રોગો તથા પ્લેગ પર સંશોધન કરે છે.

વર્લ્ડ હેલ્થ ઓર્ગેનાઈઝેશન (WHO) એ શનિવારે (૧૦ ઓક્ટોબર) જણાવ્યું હતું કે રશિયન પ્રયોગશાળામાં યુવાન કર્મચારીના મૃત્યુનું કારણ હજુ સુધી જાણી શકાયું નથી. સંસ્થાએ આ બાબતે તપાસ ચાલુ રાખવાની અને મૃતક કર્મચારીની બીમારી અંગે વધારાની માહિતી એકત્રિત કરવાની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્યો હતો.

ન્યુમોનિક પ્લેગના લક્ષણો
સંયુક્ત રાષ્ટ્રની આરોગ્ય એજન્સીએ પ્રાથમિક અને બિન-પુષ્ટિ થયેલા અહેવાલોનો ઉલ્લેખ કર્યો છે જેમાં ન્યુમોનિક પ્લેગની શક્યતા દર્શાવવામાં આવી છે. આ અહેવાલોએ ન્યુમોનિક પ્લેગની શક્યતા ઊભી કરી છે, જે રોગનું એક ગંભીર સ્વરૂપ છે અને સામાન્ય રીતે જોવા મળતા બ્યુબોનિક પ્લેગ કરતાં અલગ છે. મધ્ય યુગની ‘બ્લેક ડેથ’ મહામારી પણ આ પ્લેગ સાથે સંકળાયેલી હતી. ન્યુમોનિક પ્લેગ ફેફસાંને અસર કરે છે અને તેનાથી ગંભીર ન્યુમોનિયા થઈ શકે છે; તે સંક્રમિત વ્યક્તિથી બીજી વ્યક્તિમાં ફેલાઈ શકે છે. જોકે, જો રોગની વહેલી ઓળખ થાય અને યોગ્ય સારવાર આપવામાં આવે, તો દર્દીના સાજા થવાની શક્યતા નોંધપાત્ર રીતે વધી જાય છે.

વધુ તપાસની માંગ
આ મહિનાની શરૂઆતમાં આ કેસ સામે આવ્યા બાદ, WHOએ આ બાબતે તેના પ્રથમ સંપૂર્ણ ‘ડિઝીઝ આઉટબ્રેક ન્યૂઝ’ (રોગચાળાના સમાચાર) અહેવાલમાં વધુ તપાસની માંગ કરી હતી. એજન્સીએ જણાવ્યું હતું કે રશિયન આરોગ્ય સત્તાવાળાઓએ ૫,૫૦૦થી વધુ પરીક્ષણો કર્યા હતા અને તેમાં કોઈ પણ જોખમી રોગકારક સૂક્ષ્મજીવાણુઓ હોવાના પુરાવા મળ્યા ન હતા.

WHOએ નોંધ્યું હતું કે, “મૃતક લેબ કર્મચારીની બીમારીની પુષ્ટિ સહિત, આ મૂલ્યાંકન અંગેનો વિશ્વાસ વધારવા માટે વધુ ક્લિનિકલ, રોગચાળા-વિષયક (epidemiological) અને પ્રયોગશાળા-સંબંધિત માહિતીની જરૂર છે.” બીજા કેસનો ઉલ્લેખ
WHOએ નોંધાયેલા બીજા કેસનો પણ ઉલ્લેખ કર્યો હતો; અગાઉ એસોસિએટેડ પ્રેસને ઈમેલ દ્વારા મોકલેલી સ્પષ્ટતામાં સંસ્થાએ આ કેસને યુકે અને સર્બિયાના બે ટેબ્લોઇડ સમાચાર માધ્યમો સાથે સાંકળ્યો હતો. આ માધ્યમોએ રશિયાના અપ્રમાણિત અહેવાલોનો હવાલો આપ્યો હતો. રશિયાએ આવા કોઈ પણ બીજા કેસના અસ્તિત્વનો ઇનકાર કર્યો છે.