jairam ramesh: ECINet પોર્ટલ વિવાદ: કોંગ્રેસે ચૂંટણી પંચને ‘જૂઠું’ ગણાવ્યું; ‘લોક પ્રતિનિધિત્વ અધિનિયમ’ વિશે જયરામ રમેશે શું કહ્યું?

jairam ramesh: શુક્રવારે, કોંગ્રેસે ECINet પોર્ટલના સંદર્ભમાં ચૂંટણી પંચ પર ‘જૂઠું બોલવાનો’ અને ‘લોક પ્રતિનિધિત્વ અધિનિયમ’ (Representation of the People Act)નું ઉલ્લંઘન કરવાનો આરોપ મૂક્યો. પક્ષે કાયદા અને બંધારણના ઉલ્લંઘન બદલ જવાબદારી નક્કી કરવાની માંગ કરી. કોંગ્રેસના મહાસચિવ જયરામ રમેશે જણાવ્યું હતું કે ૨૬ સપ્ટેમ્બર, ૨૦૨૬ના રોજ બહાર પાડવામાં આવેલી પ્રેસ નોટમાં – જેને “નુકસાનને સુધારવાના પ્રયાસ તરીકે વર્ણવવામાં આવી હતી પરંતુ વાસ્તવમાં તેણે નુકસાનમાં વધારો કર્યો” – ચૂંટણી પંચે એક સમિતિ બનાવવાનું વચન આપ્યું હતું. આ સમિતિએ પ્રમાણિત કરવાનું હતું કે ECINet પોર્ટલ કાયદેસર રીતે “અધિનિયમો અને નિયમોની જોગવાઈઓનું પાલન કરે છે.” તેમણે નોંધ્યું હતું કે ECINet પોર્ટલ ૨૨ જાન્યુઆરી, ૨૦૨૬ના રોજ “પારદર્શિતા, વિશ્વસનીયતા અને જનતાનો વિશ્વાસ વધારવાના” ઉદ્દેશ્ય સાથે ખૂબ ધામધૂમથી શરૂ કરવામાં આવ્યું હતું. તેમના X (ટ્વિટર) હેન્ડલ પર લખતા તેમણે જણાવ્યું હતું કે તે સમયે પંચની પ્રેસ નોટમાં ખાતરી આપવામાં આવી હતી કે આ પોર્ટલ “કાયદાના કડક પાલન” સાથે અને ભારતના બંધારણ, લોક પ્રતિનિધિત્વ અધિનિયમો (૧૯૫૦ અને ૧૯૫૧) તથા મતદાર નોંધણી નિયમો, ૧૯૬૦ સાથે સંપૂર્ણ સુસંગતતામાં વિકસાવવામાં આવ્યું હતું – પરંતુ આ બધું જૂઠું હતું.

જયરામ રમેશે શું કહ્યું?
રમેશે જણાવ્યું હતું કે ચૂંટણી નોંધણી અધિકારીઓની (Electoral Registration Officers) ECINet મતદાર યાદી સિસ્ટમ સુધીની પહોંચને મર્યાદિત કરીને અને ગોવા, પશ્ચિમ બંગાળ તથા અન્ય રાજ્યોના અધિકારીઓના નિર્ણયોને અવગણીને, CEC (મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર) દ્વારા સંચાલિત ચૂંટણી પંચે લોક પ્રતિનિધિત્વ અધિનિયમ, ૧૯૫૦ અને મતદાર નોંધણી નિયમો, ૧૯૬૦નું ઉલ્લંઘન કર્યું છે. તેમણે ધ્યાન દોર્યું હતું કે બંને કાયદાઓ સ્પષ્ટ કરે છે કે મતદાર યાદી પર ચૂંટણી નોંધણી અધિકારીનો વૈધાનિક અધિકાર હોય છે. રમેશે ઉલ્લેખ કર્યો હતો કે ગયા અઠવાડિયે થયેલા ખુલાસાઓ બાદ, મહારાષ્ટ્રના મુખ્ય ચૂંટણી અધિકારીએ ૨૪ સપ્ટેમ્બર, ૨૦૨૬ના રોજ ચૂંટણી પંચને પત્ર લખીને સુધારાત્મક પગલાં લેવાની માંગ કરી હતી. રમેશે જણાવ્યું હતું કે આજથી, ‘ઈન્ડિયા’ (INDIA) ગઠબંધન, નાગરિકો અને વિવિધ સામાજિક સંસ્થાઓ સાથે મળીને, કાયદા અને બંધારણના આ ઉલ્લંઘનો માટે જવાબદારીની માંગ કરવા દેશભરમાં રસ્તા પર ઉતરશે. અગાઉ, ગુરુવારે કોંગ્રેસે ટિપ્પણી કરી હતી કે ચૂંટણી પ્રણાલી સાથેની છેડછાડ સામે વિરોધના સૂર વધુ પ્રબળ બની રહ્યા છે અને ભારપૂર્વક કહ્યું હતું કે નાગરિકો હવે કોઈપણ સ્વરૂપમાં ‘મતની ચોરી’ સહન કરશે નહીં.

‘લોકશાહી બચાવો’ કૂચ ક્યારે યોજાશે?
બુધવારે, વિપક્ષી ‘ઈન્ડિયા’ ગઠબંધને દરેક જિલ્લામાં ‘લોકશાહી બચાવો’ કૂચ અને પાંચ મોટી રેલીઓ યોજવાની યોજના જાહેર કરી હતી. તેમણે માંગ કરી હતી કે ભવિષ્યની ચૂંટણીઓ બેલેટ પેપરનો ઉપયોગ કરીને યોજવામાં આવે અને સુપ્રીમ કોર્ટને ચૂંટણીલક્ષી ‘અનિયમિતતાઓ’ સંબંધિત કેસોની કાર્યવાહી ઝડપી બનાવવા વિનંતી કરી હતી. ૧૯ રાજકીય પક્ષોના નેતાઓની બેઠક દરમિયાન એવો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો હતો કે તમામ વિપક્ષી સાંસદો ૬ ઓક્ટોબરે ચૂંટણી પંચ સુધી કૂચ કરશે અને મતદાર યાદીના સુધારણામાં કથિત અનિયમિતતાઓને લગતા મુદ્દાઓ રજૂ કરવા માટે રાષ્ટ્રપતિને મળશે. વિપક્ષી ગઠબંધને મુખ્ય ચૂંટણી કમિશનર (CEC)ના રાજીનામાની માંગણી કરવા અંગે પણ ચર્ચા કરી હતી અને જાહેર કર્યું હતું કે જ્યાં સુધી તેમને પદ પરથી હટાવવામાં નહીં આવે ત્યાં સુધી તેઓ પીછેહઠ કરશે નહીં.