navratri: નવરાત્રીના બે અઠવાડિયા પહેલા સોનાના ભાવમાં ₹6,600નો ઘટાડો; શું દિવાળી સુધી ભાવમાં વધુ ઘટાડો થશે?

navratri: 6 ઓગસ્ટ પછી પ્રથમ વખત, સોનાના ભાવ પ્રતિ 10 ગ્રામ ₹1.50 લાખની સપાટીથી નીચે આવ્યા છે. નોંધનીય છે કે છેલ્લા પાંચ ટ્રેડિંગ દિવસોમાં સોનાના ભાવમાં લગભગ ₹6,600નો ઘટાડો થયો છે. શું ભાવમાં હજુ ઘટાડો થશે? જ્યારે ગ્રાહક ચીજવસ્તુઓ અને ઈલેક્ટ્રોનિક્સના ઘણા ઉત્પાદકોએ AC, રેફ્રિજરેટર, ટીવી અને અન્ય ઉત્પાદનોના ભાવ ત્રીજી વખત વધાર્યા છે, ત્યારે સોના અને ચાંદીના ભાવમાં સતત ઘટાડો જોવા મળી રહ્યો છે. નવરાત્રી શરૂ થવામાં હજુ લગભગ બે અઠવાડિયા બાકી છે ત્યારે, 28 સપ્ટેમ્બર સુધીમાં સોનાના ભાવમાં ₹3,600થી વધુનો ઘટાડો થયો છે, જ્યારે ચાંદીના ભાવમાં લગભગ ₹7,000નો ઘટાડો નોંધાયો છે.

મહત્વની વાત એ છે કે 6 ઓગસ્ટ પછી આ પ્રથમ વખત છે જ્યારે સોનાના ભાવ ₹1.50 લાખના સ્તરથી નીચે ગયા છે. નિષ્ણાતો આ તીવ્ર ઘટાડા માટે મધ્ય પૂર્વમાં સંઘર્ષ, મોંઘવારી, ફેડ (Fed) દ્વારા વ્યાજદરમાં વધારો, વધતી જતી બોન્ડ યીલ્ડ અને મજબૂત થતા ડોલર ઇન્ડેક્સ જેવા પરિબળોને જવાબદાર માને છે. હવે મોટો પ્રશ્ન એ છે કે શું દિવાળી સુધીમાં સોના અને ચાંદીના ભાવમાં વધુ ઘટાડો થશે? ચાલો આ બાબતને વિગતવાર સમજીએ…

સોનાના ભાવમાં મોટો ઘટાડો
દેશના ફ્યુચર્સ માર્કેટ, મલ્ટી કોમોડિટી એક્સચેન્જ (MCX) પર સોનાના ભાવ ₹1.50 લાખથી નીચે આવી ગયા છે. 6 ઓગસ્ટ પછી આ પ્રથમ કિસ્સો છે જ્યારે ટ્રેડિંગ સત્ર દરમિયાન સોનું ₹1.50 લાખના સ્તરથી નીચે ટ્રેડ થયું હોય. એક્સચેન્જના ડેટા મુજબ, બપોરે 12:50 વાગ્યે સોનું ₹1,49,400 પર ટ્રેડ થઈ રહ્યું હતું, જે પ્રતિ 10 ગ્રામ ₹3,877નો ઘટાડો દર્શાવે છે. ટ્રેડિંગ દરમિયાન સોનાના ભાવમાં ₹3,900થી વધુનો ઘટાડો થયો અને તે ₹1,49,360 સુધી પહોંચી ગયું. અગાઉના સપ્તાહના છેલ્લા ટ્રેડિંગ દિવસે ભાવ ₹1,53,277 હતો. આજે સવારે જ્યારે બજાર ખુલ્યું ત્યારે ભાવમાં લગભગ ₹3,000નો ઘટાડો થયો અને તે ₹1,50,399 પર પહોંચ્યો. નોંધનીય છે કે સોનાના ભાવમાં સતત પાંચ દિવસથી ઘટાડો થઈ રહ્યો છે. ૧૮ સપ્ટેમ્બરના રોજ સોનું ₹૧,૫૫,૯૪૨ ના મજબૂત સ્તરે બંધ થયું હતું; ત્યારથી તેમાં ₹૬,૫૮૨ નો ઘટાડો થયો છે.

ચાંદીના ભાવમાં પણ મોટો ઘટાડો
દરમિયાન, ચાંદીના ભાવમાં પણ ભારે ઘટાડો જોવા મળી રહ્યો છે. ખાસ વાત એ છે કે ટ્રેડિંગના માત્ર ચાર કલાકમાં જ ચાંદીના ભાવમાં ₹૮,૨૦૦ થી વધુનો ઘટાડો થયો હતો. બપોરે ૧:૦૦ વાગ્યે MCX પર ચાંદી ₹૨,૨૬,૫૮૪ પ્રતિ કિલોગ્રામના ભાવે ટ્રેડ થઈ રહી હતી, જે ₹૮,૧૧૨ નો ઘટાડો દર્શાવે છે. સત્ર દરમિયાન, ભાવ ₹૨,૨૬,૪૪૧ પ્રતિ કિલોગ્રામના નીચલા સ્તરે પણ પહોંચ્યા હતા — જે ₹૮,૨૫૫ નો ઘટાડો હતો. સંદર્ભ માટે જણાવીએ તો, ગયા અઠવાડિયાના છેલ્લા ટ્રેડિંગ દિવસે ચાંદીના ભાવ ₹૨,૩૪,૬૯૬ પ્રતિ કિલોગ્રામ સુધી પહોંચ્યા હતા, જ્યારે આજે સવારે તે ₹૨,૩૨,૩૦૦ પ્રતિ કિલોગ્રામના ભાવે ખૂલ્યા હતા. આ પહેલાં પણ ચાંદીના ભાવમાં સતત ચાર દિવસથી ઘટાડો જોવા મળી રહ્યો હતો. ૧૮ સપ્ટેમ્બરના રોજ ભાવ ₹૨,૪૧,૬૦૩ હતો; ત્યારથી ચાંદીના ભાવમાં પ્રતિ કિલોગ્રામ ₹૧૫,૦૦૦ થી વધુનો ઘટાડો થયો છે.

શું સોનું સસ્તું થશે?
નવરાત્રિની શરૂઆત પહેલાં જ સોના અને ચાંદી બંનેના ભાવમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો જોવા મળ્યો છે. હવે સૌથી મોટો પ્રશ્ન એ છે કે શું દિવાળી સુધીમાં ભાવમાં વધુ ઘટાડો થશે. આ બાબતે નિષ્ણાતોના મંતવ્યો અલગ-અલગ છે. કોમોડિટી નિષ્ણાત અનુજ ગુપ્તાનું કહેવું છે કે હાલમાં આંતરરાષ્ટ્રીય પરિસ્થિતિ સોના અને ચાંદી બંને માટે પ્રતિકૂળ છે. ચાલી રહેલા સંઘર્ષમાં શાંત પડવાના કોઈ સંકેતો દેખાતા નથી, જેના કારણે ક્રૂડ ઓઈલના ભાવમાં ઉછાળો આવ્યો છે.

ગુપ્તાને અપેક્ષા છે કે આગામી દિવસોમાં ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ $૧૦૦ થી $૧૧૦ પ્રતિ બેરલની વચ્ચે રહેશે, જેની અસર ફુગાવા પર પડશે. ડોલર ઇન્ડેક્સમાં વધારાને કારણે સોના અને ચાંદીના ભાવમાં ઘટાડો થવાની શક્યતા છે. પરિણામે, દિવાળી સુધીમાં સોનાના ભાવ ₹10,000 (પ્રતિ 10 ગ્રામ)ની સપાટીએ પહોંચી શકે છે, જ્યારે ચાંદીના ભાવ ₹2 લાખ (પ્રતિ કિલો)ની રેન્જમાં આવી શકે છે.

બીજી તરફ, ‘કેડિયા એડવાઇઝરી’ના ડિરેક્ટર અજય કેડિયા જણાવે છે કે, હાલમાં સોના અને ચાંદીના ભાવ નબળા હોવા છતાં — અને પ્રવર્તમાન પરિબળો પણ તે દિશામાં સંકેત આપી રહ્યા હોવા છતાં — દિવાળીના તહેવારની મોસમ દરમિયાનની માંગ અને વૈશ્વિક મધ્યસ્થ બેંકો દ્વારા સોનાની ખરીદી તેને નવો વેગ આપી શકે છે. આનાથી સોનાના ભાવમાં વધારો થઈ શકે છે. કેડિયાના મતે, દિવાળી સુધીમાં સોનાના ભાવ ₹1.60 લાખની સપાટીએ પહોંચી શકે છે, જ્યારે ચાંદીના ભાવ ₹2.75 લાખથી ₹2.80 લાખની વચ્ચે રહી શકે છે.