Bangladesh: બાંગ્લાદેશમાં લોકમતને લઈને ચૂંટણી પંચ અને યુનુસ સરકાર વચ્ચે ટકરાવ થયો છે. કમિશને યુનુસ સરકારના નિર્ણયને ઉલટાવ્યો છે. સરકારે તમામ સરકારી કર્મચારીઓને લોકમતના પક્ષમાં પ્રચાર કરવા કહ્યું હતું. આ નિર્ણય બાદ, હવે એવું કહેવામાં આવી રહ્યું છે કે બંધારણમાં ફેરફાર કરવાની સરકારની ઇચ્છા પૂર્ણ થશે નહીં.
બાંગ્લાદેશમાં ચૂંટણી પંચે હવે યુનુસ સરકાર વિરુદ્ધ ઝુંબેશ શરૂ કરી છે. વિરોધનું કારણ 12 ફેબ્રુઆરીએ ચૂંટણીની સાથે યોજાનારા લોકમત છે. કમિશને સરકારી અધિકારીઓને એક નિર્દેશ જારી કર્યો છે, જેમાં તેમને ચેતવણી આપવામાં આવી છે કે જો તેઓ લોકમત માટે પ્રચાર કરશે, તો તેમની સામે કડક કાર્યવાહી કરવામાં આવશે. આ નિર્દેશથી સરકારને મોટો ફટકો પડ્યો છે.
હકીકતમાં, બાંગ્લાદેશ સરકારે લોકમતના પક્ષમાં પ્રચાર કરવાનો પોતાનો ઇરાદો સત્તાવાર રીતે જાહેર કર્યો હતો. સરકારે જણાવ્યું હતું કે તે તેના વિશે જાહેર જાગૃતિ લાવશે, જેનાથી બાંગ્લાદેશના બંધારણમાં કાયમી ફેરફારો થશે.
લોકમત શું છે?
વચગાળાની સરકારે ચૂંટણીની સાથે કાયમી બંધારણીય ફેરફારો માટે લોકમત યોજવાનો નિર્ણય લીધો છે. આ અંતર્ગત, જો 50 ટકાથી વધુ વસ્તી લોકમતના પક્ષમાં મતદાન કરે છે, તો બાંગ્લાદેશમાં જુલાઈ ચાર્ટર લાગુ કરવામાં આવશે. હકીકતમાં, શેખ હસીનાને હટાવ્યા પછી, યુનુસ સરકાર બાંગ્લાદેશમાં લોકશાહી સુધારા લાગુ કરવાનો પ્રયાસ કરી રહી છે.
જુલાઈ ચાર્ટર આ હેતુ માટે તૈયાર કરવામાં આવ્યો હતો. તે વડા પ્રધાન, રાષ્ટ્રપતિ, ચૂંટણી પંચ અને સુપ્રીમ કોર્ટની સત્તાઓની રૂપરેખા આપે છે. જુલાઈ ચાર્ટર મુજબ, કોઈ પણ વ્યક્તિ બે ટર્મથી વધુ સમય માટે વડા પ્રધાન પદ સંભાળી શકતી નથી. તેવી જ રીતે, પાર્ટી પ્રમુખ એક સાથે વડા પ્રધાન પદ સંભાળી શકતો નથી.
જુલાઈ ચાર્ટરમાં કુલ 37 ફેરફારોની માંગ કરવામાં આવી છે. સરકાર જણાવે છે કે લોકમત પછી સંસદમાં તેમાં ફેરફાર કરી શકાતા નથી. આને ધ્યાનમાં રાખીને, સરકાર તેને પ્રોત્સાહન આપવા માંગે છે.
વિવાદ શા માટે છે?
મોહમ્મદ યુનુસની વચગાળાની સરકાર, જમાત-એ-ઇસ્લામી અને નાહિદ ઇસ્લામની પાર્ટી લોકમતના પક્ષમાં છે, જ્યારે તારિક રહેમાનની BNP અને જાતિયા પાર્ટી તેનો વિરોધ કરી રહી છે. જો સરકાર સંમત થાય, તો તે BNP ને સીધું નુકસાન પહોંચાડી શકે છે.
સરકારના આ પગલાથી ચૂંટણીઓ પર અસર પડી શકે છે. તેથી, પંચે તેના પર પ્રતિબંધ મૂકવાનો નિર્ણય લીધો છે. સ્થાનિક બાંગ્લાદેશ મીડિયા આઉટલેટ સમકાલ અનુસાર, સરકારી અધિકારીઓ કમિશનના નિર્ણયથી સ્તબ્ધ છે. ચૂંટણી પંચના આ પગલા અંગે સરકારના ટોચના નેતૃત્વમાં પણ ભારે અસંતોષના અહેવાલો છે.