Donald Trump: અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ફરી એકવાર ટેરિફનો મુદ્દો ઉઠાવ્યો છે. રશિયાથી ભારતની તેલ આયાત અંગે ટ્રમ્પે કહ્યું, “તેઓ ખરેખર મને ખુશ કરવા માંગતા હતા. પીએમ મોદી ખૂબ જ સારા વ્યક્તિ છે. તેઓ એક સારા માણસ પણ છે.” ટ્રમ્પે ઉમેર્યું, “તેઓ જાણતા હતા કે હું ખુશ નથી. તેમના માટે મને ખુશ કરવું મહત્વપૂર્ણ છે. જો તેઓ વેપાર કરે છે, તો અમે તેમના પર ટેરિફ ખૂબ જ ઝડપથી વધારી શકીએ છીએ.”
નવા સત્તાવાર ડેટા અનુસાર, નવેમ્બર 2025 માં ભારતની રશિયન તેલ આયાત વોલ્યુમ અને મૂલ્ય બંનેમાં છ મહિનાની ઊંચી સપાટીએ પહોંચી ગઈ. આનાથી ભારતની કુલ તેલ આયાતમાં તેનો હિસ્સો 35% સુધી વધી ગયો. આ એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે અમેરિકા સાથે ભારતના વેપાર કરારને અંતિમ સ્વરૂપ આપવામાં બહુ ઓછી પ્રગતિ થઈ છે. જો કે, તે જ સમયે ભારતે યુએસ તેલની ખરીદીમાં પણ વધારો કર્યો છે. નવેમ્બર 2025 માં આ વધારો સાત મહિનાની ઊંચી સપાટીએ પહોંચ્યો. તે મહિનામાં ભારતની તેલ આયાતમાં અમેરિકાનો હિસ્સો લગભગ 13% હતો.
તેણે કેટલું તેલ આયાત કર્યું?
વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ મંત્રાલયના નવા ડેટા અનુસાર, ભારતે નવેમ્બર 2025 માં રશિયાથી 7.7 મિલિયન ટન તેલ આયાત કર્યું હતું. આ તે મહિનામાં દેશની કુલ તેલ આયાતના 35.1% હતું. આ નવેમ્બર 2024 માં આયાત કરાયેલા જથ્થા કરતા લગભગ 7% વધુ હતું અને મે 2025 પછી સૌથી વધુ હતું. મૂલ્યની દ્રષ્ટિએ ભારતે નવેમ્બર 2025 માં $3.7 બિલિયન મૂલ્યનું રશિયન તેલ આયાત કર્યું હતું, જે દેશના કુલ તેલ આયાત બિલના 34%નું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે.
અમેરિકાએ ટેરિફમાં વધારો કર્યો
ઓગસ્ટ 2025 માં અમેરિકાએ રશિયન તેલ આયાત કરવા બદલ દંડ તરીકે ભારતીય આયાત પર ટેરિફ 25% થી વધારીને 50% કર્યો. ઓગસ્ટ પહેલાના આઠ મહિનામાંથી સાત મહિનામાં ભારતની વર્ષ-દર-વર્ષ આયાતમાં ઘટાડો થયો હોવા છતાં આ બન્યું.
વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ મંત્રાલયના સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, સરકારમાં હતાશા વધી હતી કે રશિયાથી તેલ આયાત ઘટાડવાની ભારતની ઇચ્છા હોવા છતાં, અમેરિકા સાથે ટેરિફ મુદ્દાને ઉકેલવામાં કોઈ નોંધપાત્ર પ્રગતિ થઈ નથી.
અમેરિકા તરફ ભારતનું સંતુલિત પગલું
યુએસ તરફથી નિરાશાઓ છતાં, ભારતનું આ પગલું અમેરિકાના હિતોને સંતુલિત કરતું દેખાય છે. ભારતે સાવધાનીપૂર્વક આગળ વધવાનું ચાલુ રાખ્યું છે. ગયા નવેમ્બરમાં, અમેરિકાથી ભારતની તેલ આયાત સાત મહિનાની ઊંચી સપાટીએ પહોંચી હતી, જે લગભગ 2.8 મિલિયન ટન સુધી પહોંચી હતી, જે કુલ $1.4 બિલિયન હતી. પરિણામે, તે મહિને ભારતીય તેલ આયાતમાં અમેરિકાનો હિસ્સો વધીને 12.6% થયો, જે એક મહિના પહેલા 4.2% અને એક વર્ષ પહેલા 5.1% હતો.